İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ

Ocak 11, 2007

TAPU SİCİLİ


TAPU SİCİLİ

Açıklama :

Türkiye’ de modern tapu sicilinin yasal dayanağı Türk Medeni Kanunudur.

Tapu sicili; taşınmaz mal ve üzerindeki hakların durumlarını göstermek üzere Devletin sorumluluğu altında tescil ve açıklık ilkelerine göre tutulan sicildir. Tapu sicilinde, taşınmaz malların yüzölçümü, maliki gibi özellikleriyle beraber, irtifak, rehin, şerh ve beyanlar hanesinde taşınmaz mala ilişkin hak ve yükümlülükler gösterilmektedir.

Tapu sicil müdürlükleri, taşınmaz mallara ilişkin akit ve tescil işlemlerini yapmak, tapu sicilini düzenli ve sağlıklı bir şekilde tutulmasını sağlamakla görevli olup, bu sicillerin tutulmasından doğabilecek bütün zararlardan, Türk Medeni Kanunun 1007 nci maddesi uyarınca Devlet kusursuz sorumludur. Devlet, zararın doğmasında kusurlu bulunan memura rücu eder.

Mülkiyet ve mülkiyet dışındaki ayni ve şahsi hakların tescil ve terkin koşulları Tapu Sicili Tüzüğünde ayrıntılı olarak açıklanmıştır.

TAPU SİCİLİNE HAKİM OLAN İLKELER

1) Tescilin gerekliliği (lüzumu) ilkesi : Bir ayni hakkın kazanılması için tescilin yapılmış olması gereğidir.

2) Açıklık (aleniyet) ilkesi :Tapu sicilinin sadece ilgilisine açık olması demektir.

3) Devletin sorumluluğu (mesuliyet) ilkesi : Tapu sicilinin tutulmasından doğan zararlardan Devletin (Hazinenin) kusuru olmasa da sorumlu olması demektir.

4) Tapu siciline güven (itimat) ilkesi : Tapu siciline güvenerek bir hak iktisap etmiş kimsenin bu hakkının korunarak geçerli kabul edilmesi demektir.

5) Sicile yapılan tescilin sebebe bağlılığı (illiyet) ilkesi : Tapu siciline yapılan tescilin hukuken geçerli bir sebebe dayalı olması demektir. Aksi halde tescil, yolsuz tescil sayılır.

TAPU SİCİLİNE YAZIMI GEREKEN TAŞINMAZ MAL VE HAKLAR

Arazi : Sınırları zeminde ve/veya haritasında belirlenmiş yeryüzü parçasıdır.

Bağımsız bölümler : Kat irtifakı veya kat mülkiyeti kurulmuş anayapının kat, daire, iş bürosu, dükkan, mağaza, mahzen, depo gibi ayrı ayrı ve başlı başına kullanılmaya elverişli, kendisine zeminde bir arsa payı ayrılmış bölümleridir.

Bağımsız ve sürekli haklar:
Başkasına devri ve mirasçılara intikali yasak veya izne tabi olmayan, 30 yıldan daha fazla süre için kurulmuş ve tapu kütüğünde ayrı bir sayfaya bir gayrimenkul gibi tescil edilmiş üst hakkı, kaynak hakkı gibi irtifak haklarıdır.

TAPU SİCİLİNE YAZIMI GEREKMEYEN TAŞINMAZ MAL VE HAKLAR

Özel mülkiyete tabi olmayan ve kamunun yararlanmasına ayrılan taşınmazlar, tescili gerekli bir ayni hakkın kurulması söz konusu olmadıkça kütüğe kaydolunmaz.(M.K 999 md)

İŞLEM TÜRLERİ

İŞLEM TÜRLERİ // A-RESMİ SENET DÜZENLENMESİNİ GEREKTİREN (AKİTLİ) TAPU İŞLMELERİ

Akitli tapu işlemleri, Tapu Kanununun 26 ncı maddesi kapsamında resmi senet düzenlenmek suretiyle yapılan işlemlerdir.

1- Satış (BK.213 vd.)
2- Bağış (BK.234 vd.)
3- Trampa (BK.232 vd.)
4- Ölünceye kadar bakma akdi (BK. 511 vd.)
- Ölünceye kadar gelir akdi (BK.507)
5- Taksim (MK.699, 703)
6- Kat Mülkiyeti (KMK. 12)
Kat İrtifakı (KMK.14)
7- Devre Mülk Hakkı (KMK.57)
8- Kat Karşılığı Temlik (MK.1009)
9- İpotek (MK.881,TST.31)
10- İrtifak Hakları Kurulması
- İntifa Hakkı (MK 794 vd.)
- Oturma (Sükna) Hakkı (MK.823)
- Geçit Hakkı (MK.747,838)
- Kaynak Hakkı (MK.837)
- Üst hakkı ve Diğer İrtifaklar
11- Gayrimenkul Mükellefiyeti (MK.839)
12- Mevzuatın öngördüğü diğer işlemler

İŞLEM TÜRLERİ // B-RESMİ SENET DÜZENLENMESİNİ GEREKTİRMEYEN (AKİTLİ) TAPU İŞLMELERİ

Tapu sicilinde işlem yapılmasını gerektiren bazı durumlarda akit düzenlenmesine gerek yoktur.Bu işlemler malikin veya ilgili hak sahiplerinin tek taraflı irade beyanı ile sonuç doğuran işlemlerdir.

Teknik Nitelikli İşlemler

-Ayırma (TST.65-74) -Yola terk (TST.74)
-Birleştirme (TST.75) -Yoldan ihdas (TST.74)
-Cins Değişikliği (TST.81) -Teknik hataların düzeltilmesi (KK.41)

Hukuksal Nitelikli İşlemler

-İntikal (TST.21/a, MK.495) -Beyanlarla ilgili işlemler (TST.60)
-Değişiklik (TST.81) -Teferruat (TST.61)
-Düzeltme (TST.85-88) -İşçilerin işe başlama tarihi (TST.64)
-Şerhlerle ilgili işlemler (TST.54,MK.1009) -Eklenti belirtmesi (MK.1000)
-Önalım (şufa) hakkı (MK.735) -Kamulaştırma belirtmesi(Kam. K.7)
-Alım (iştira) hakkı (MK.736) -Düşüncelerle ilgili işlemler (TST.35)
-Gerialım (vefa) hakkı (MK.736) -İntifadan feragat (MK.796)
-Kira şerhi (BK.255, 277) -Şirkete ayni sermaye konması
-Satış vaadi şerhi (Tapu K.26) (TKGM.Gn.1513)
-Kat karşılığı inşaat şerhi (TST.55) -Kooperatiflerde ferdileşme
-Serbest dereceden yararlanma (MK.871/3) -Kanuni ipotek (MK.893 vd.)
-Alacağın temliki (TST.84) -Terkinlerle ilgili işlemler (TST.78-79)
-Mirasçılar arasındaki taksim (TST.21/c) -Kamulaştırma (TST.21/d),
-İlamın infazı (TST.21/f) -Cebri satış
-Aile konutu şerhi (MK. 194) -Noterlerce düzenlenen ÖKB
-Vasiyetin tenfizi
-Mevzuatın ön gördüğü diğer işlemler

TAPU SİCİLİNE BAŞVURU

İSTENEN BELGELER

İŞLEM BAŞVURULARINDA TAPU SİCİL MÜDÜRLÜKLERİNCE;

1) T.C KİMLİK NUMARASI,
2) VERGİ KİMLİK NUMARASI,
3) ZORUNLU DEPREM SİGORTASI POLİÇE NUMARASI,(*)
4) TÜZEL KİŞİLERDE SİCİL VE TESCİL NUMARASI,
5) İSTEMDE BULUNANLARIN VESİKALIK FOTOĞRAFLARI,
6) NÜFUS CÜZDANI VEYA PASAPORT,
7) TEMSİLCİLERDEN TEMSİLE İLİŞKİN BELGE,

ARANIR.

NOT: (*) ZORUNLU DEPREM SİGORTASI POLİÇE NUMARASININ 27/KASIM/2000 TARİH 074/111-4906, 22/OCAK/2001 TARİH 074/111-353 VE 25/HAZİRAN/2003 TARİH 074/111-2145 SAYILI GENEL EMİRLERDE BELİRTİLEN İŞLEMLERDE ARANILMASI GEREKMEKTEDİR.

GENEL BİLGİLER

a) Başvurunun Şekli

Gerçek kişilerin veya özel hukuk tüzel kişi temsilcilerinin tapu sicil müdürlüğüne yapacakları başvuruları sözlü olarak yapılır. Resmi kuruluşlar ise yazılı olarak talepte bulunur.

Tapu sicil müdürlüklerine ilk başvuru yapıldığında matbu olarak hazırlanmış bulunan iki nüsha başvuru fişi düzenlenir. İstemde bulunana gün verilmesi gerekiyorsa kaç gün verildiği, eksik belgeler var ise hangileri olduğu başvuru fişine yazılır.

b) Başvurudan (İstemden) Vazgeçme

İstemden vazgeçebilmek belirli bir aşamaya kadar mümkündür.

Akitsiz işlemlerde istem yevmiye defterine kaydedilinceye kadar geri alınabilir.

Satış, bağış, trampa gibi akitli işlemlerde ise resmi senet imzalanıncaya kadar taraflardan her biri istemden ve işlemden vazgeçebilir.

c) Tapu Memurunca Yapılacak Hususlar

İstem başvuru fişine geçirildikten sonra müdür veya görevlendireceği memur tarafından hak sahibi tarafından yapılıp yapılmadığı araştırılır. Tapu kütüğünde ismi yazılı hak sahibinin aynı kişi olup olmadığı belirlenir. Talep edilen işlemin yapılmasına hukuki bir engelin bulunup bulunmadığına bakılır. Hukuki engel var ise vatandaşa anlayacağı dille talebin karşılanamayacağı ve karşılanamama gerekçesi sözlü olarak izah edilir. Bu izaha rağmen vatandaş talebinde ısrarlı olursa talep, Medeni Kanunun 1016 ve Tapu Sicil Tüzüğünün 23. maddesine uygun olarak reddedilir (TKGM. Gn.2000/12).

Talebin mevzuata aykırı olup olmadığını müdürlük belirleyemez ve işlemi yapıp yapmamakta tereddüt ederse, kendi görüşünü de yazarak bağlı olduğu Tapu ve Kadastro Bölge Müdürlüğünden yazılı görüş isteyebilir.

İşlemin Yapılmasına Mani Olabilecek Hukuki Engeller Kişiye Özgü Kısıtlamalar Ve Taşınmaza Özgü Yasaklar Olmak Üzere İkiye Ayrılır.

1- Kişiye özgü kısıtlamalar

Hak sahibinin vesayet altında olması,

Henüz vesayet altına alınmamış olmakla beraber, vesayeti gerektirecek şekilde temyiz kudretine sahip bulunmaması, akli melekelerinin yerinde olmaması,

Velayet altında (ergin olmamış-18 yaşını ikmal etmemiş küçük) olması,

Kendisine kayyım ya da yasal danışman tayin edilmiş olması,

Mevzuatın ön gördüğü diğer hususlar,

2- Taşınmaza ilişkin yasaklar

Taşınmazın tapu kütük sayfasının şerhler ve beyanlar sütununda mevcut olabilecek bazı kayıtlar bu taşınmazla ilgili işlem yapılmasını engeller. Bu nedenle işlem yapılmadan önce taşınmazın tapu kütük sayfasının şerhler, beyanlar ve taşınmazın nevi sütunları görevli memurca kontrol edilerek işlem yapmaya engel bir durumun bulunup bulunmadığı taşınmazın eski ve yeni ek (mabaat) sayfaları da kontrol edilerek araştırılmalıdır.

Taşınmaza ilişkin engellerin başlıcaları şunlardır:

-İhtiyati tedbir,
-Kamu haczi,
-İflas,
-Konkordato ile verilen süre,
-Kamulaştırma Kanununun 31/b maddesine göre şerh,
-Aile yurdu şerhi,
-Aile konutu şerhi,
-Tapu kütüğünün nev’i hanesinde vakıf şerhi bulunması,
-2510 sayılı İskan Kanununa göre şerh,
-775 sayılı Gecekondu Kanununa göre şerh,
-3083 sayılı Toprak ve Tarım Reformu Kanununa göre şerh,
-3367 sayılı Kanuna göre, köy yerleşim alanlarında arazi tahsisi ile ilgili şerh,
-Belediye Gelirleri Kanununa göre masraflara katılma payı şerhi,
-Askeri yasak bölge ve güvenlik bölgeleri belirtmesi,
-Kültür ve tabiat varlığı belirtmesi,
-Müşterek ipotek taksim ve trampa ile ilgili başka bir müdürlüğe yetki verildiğine dair belirtme,
-Mevzuatın ön gördüğü diğer hususlar,

Bu şerhlerin bir kısmı taşınmazla ilgili bütün tapu işlemlerinin yapılmasını yasakladığı halde, bir kısmı sadece belirli tapu işlemlerinin yapılmasını yasaklamaktadır. Bu bakımdan talep edilen işlemin karşılanıp karşılanamayacağı şerhin türüne göre memur tarafından hukuki bilgiler ışığında değerlendirilmelidir.

TANIK BULUNDURULMASI GEREKEN HALLER

Tapu sicil müdürlüklerinde yapılan akitli veya akitsiz işlemler sırasında; aşağıdaki hallerde istemde bulunanı tanıyan iki tanık bulundurulur (TST. 17).

- Taraflardan biri veya birkaçı imza bilmiyorsa,
- Taraflardan biri veya birkaçı okuma yazma bilmiyorsa,
- Taraflardan biri veya birkaçı sağır, kör veya dilsiz ise,
- Tarafların kimliğinde kuşkuya düşülmüş ise,
- Kanunların öngördüğü işlemlerde,
- Ölünceye kadar bakma akitlerinde,

İşlemin yapıldığı dairede çalışanlar hangi ünvanda olursa olsunlar tanıklık yapamazlar (TKGM. Gn. 1435).

Tapu sicil müdürünün getirilen tanıkları reddedip, yeni tanık isteme yetkisi vardır.

Taraflardan birinin Türkçe bilmemesi halinde ise, ayrıca yeminli tercüman bulundurulur.

Tanıklar ve yeminli tercüman da resmi senedi imza ederler. Resmi senede tanık ve tercümanın kimlik bilgileri ve ikametgah adresleri yazılır. Tanık ve tercümanın okuma yazma bilmesi ve temyiz kudreti bulunan reşit kimselerden olması gerekir.

İMZA BİLMEYENİN İŞARETİ

Taraflardan biri yada birkaçı imza bilmiyorsa, sol elin baş parmağı, yoksa sağ el baş parmağı o da yoksa diğer parmaklardan biri ilgili belgeye bastırılır ve hangi parmağın bastırıldığı yazılır (TST. 18).

Mühür kullanılması halinde, parmağın da bastırılması zorunludur.

Tanıklar mühür ve parmak izini onaylarlar.

Diğer taraftan resmi senetlerin imzalanması aşamasında bazı kişilerin imza kullandıkları halde, kendi el yazıları ile “OKUDUM” ibaresini yazamadıkları gözlenmektedir.

Bu durumdaki kişilerin resmi senet üzerine imzaları “OKUNDU” ibaresi yazılmak suretiyle alınmakla beraber, akitte iki tanık bulundurulması ve resmi senedin uygun bir yerine “Taraflar ve tanıklar huzurunda resmi senet okunmuştur” ibaresi yazılarak taraflar ve tanıklarca ayrıca imzalanması gerekir (TKGM. Gn.1513/7).

HAK SAHİBİNİN BELİRLENMESİ

Bir tapu işleminin yapılmasını ve tescilini isteyen kimsenin veya temsilcinin gerçekte o kimse olup olmadığını memur araştırmak zorundadır. İstemde bulunan kimsenin veya vekalet veren müvekkilin tapuda kayıtlı kişi olduğuna kanaat getirilmesi zorunludur.

Tapu sicil müdürlüklerinde yapılan işlemler sırasında, Hazine zararına sebebiyet verilmemesi için sahtecilik olaylarına (sahte vekaletname, sahte kimlikle satış, sahte ilam gibi) dikkat edilmesi gerekmektedir (TKGM.Gn. 1431).

Bunun için, müdür veya görevlendireceği bir memur tarafından istem ve belgeler incelenerek hak sahibi tarafından yapılıp yapılmadığı saptanır.

Hak sahibi tarafından yapıldığına kanaat getirilen istemlerin gereği yapılır. Kanaat getirilemeyen veya eksik belgeleri tamamlanmayan istemler ise ret edilir.

İstemde bulunanın temyiz kudretine sahip olması gerekir.

a) Gerçek Kişilerce Yapılan İstemler

Gerçek kişilerce istem bizzat yapılabileceği gibi veli, vasi veya vekil aracılığı ile de yapılabilir. İstemde bulunan gerçek kişi ise, nüfus cüzdanı, pasaport veya avukat kimliği istenilerek kütük, edinim resmi senedi ve taşınmaz mal dosyasındaki belgelerde yer alan imza ve fotoğraflara göre tapu sicilinde yazılı hak sahibi ile aynı kişi olup olmadığı belirlenir.

Şu anda istemde bulunanın kimliğini belirleme hususunda nüfus cüzdanı, pasaport veya avukat kimliği esas kabul edilmiş bunların dışındaki kimlik belgeleri ehliyet de dahil olmak üzere kabul edilmemiştir. Nüfus cüzdanı, pasaport ve avukat kimliği dışındaki bir kimlik belgesine dayanılarak tapu işlemi yapılamaz. Ancak Tüzüğün 13/3. maddesi ile, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğüne nüfus cüzdanı, pasaport veya avukat kimliği dışında kimlik tespitinde kabul edilebilecek diğer belgeleri belirleme yetkisi verilmiştir.

Vekaleten yapılan istemlerde, vekilden “düzenleme şeklinde” noterlikçe tanzim edilmiş ve istem konusu işleri yapmaya “açıkça” yetkili olduğunu içerir vekaletname getirmesi istenir.

Noterlik Kanununun noterler dışında vekaletname düzenleme yetkisi verdiği, askeri birlik komutanları ve konsoloslarca düzenlenmiş veya yabancı memleket noterlerince kendi kanunlarına uygun olarak düzenlenip usulünce onanmış vekaletnamelere göre de işlem yapılabilir.
Vekil tevkil (vekaleti devir) yetkisine dayanarak bir başkasını vekil tayin etmiş ise, ayrıca dayanağı olan vekaletname de aranır. Sadece müstenidatın (dayanak vekaletname özetinin) yazılmış olması yeterli değildir. Vekilin kimliği saptandıktan sonra tapu sicilindeki hak sahibi ile vekaletnamedeki müvekkilin kimliği ve fotoğrafı karşılaştırılır.

Veli, vasi, kayyım gibi kanuni temsilciler tarafından yapılan istemlerde kanuni temsilcinin yetkili olduğunu belirten karar ve belge istenir.

Bir kanuni temsilci olarak vasinin istemlerinde vasinin vesayet kararını ve istenen işi yapmaya yetkili olduğuna dair mahkeme kararını ve gerektiğinde bunun bir üst mahkemece onandığına dair kararı ibraz etmesi gerekir.

b) Tüzel Kişiler Adına Yapılan İstemler

Tüzel kişiler adına yapılan istemlerde, tüzel kişiliğin istenilen işlemi yapabileceğini ve temsilcilerini belirten kanunlarda yazılı mercilerden alınmış yetki belgesi aranır.

Tapu Kanununun 2. Maddesine göre “Hükmi şahısların tapu işlerinde merkez ve şubelerinin bulundukları yerin en büyük mülkiye amirinden nizamnamelerine göre gayrimenkul tasarrufuna izinli olduklarına ve tescil işini yapacak temsilcinin yetkisine dair alınacak belgenin verilmesi mecburidir. Ticaret şirketleri bu belgeyi ticaret sicil memurundan alırlar.”

Resmi kuruluşlarca yapılan istemlerde, kuruluşların ve temsilcilerinin yetkileri olup olmadığı araştırılır.

TASARRUF YETKİSİNİN BELİRLENMESİ

Bir kimsenin taşınmazı tasarruf edebilmesi için 19 yaşından gün almış (reşit) olması ve temyiz kudretine sahip (aklı başında) görünmesi gerekir. Kişilerin reşit olduğu nüfus cüzdanına bakılarak anlaşılır. Temyiz kudretine sahip olup olmadığı ise müdürlük elemanlarınca kendisine sorulacak basit bazı sorulara mantıklı cevap verip vermediğine göre belirlenir. Müdürlük, her işlemde medeni haklarını kullanmada ehil olup olmadığını tereddüt ettiği kişilere basit sorular yönelterek, normal insanlar gibi cevap verip vermediğine bakmalı, tereddüdünü gideremezse ve talebin karşılanması yönünde ısrar olursa, talepte bulunanın temyiz kudretine sahip olduğuna dair hükümet tabipliğinden rapor getirilmesini istemelidir. Alınacak rapor yeni tarihli olmalıdır.

Reşit olmamış küçükler velayet altında, temyiz kudretine sahip olmayanlar ise vesayet altında olacağından taşınmaz mallarını tasarruf yetkileri yoktur. Tasarruf yetkisi bunlar adına veli veya vasileri tarafından kullanılır.

Yaşlı kişiler için mutlak surette doktor raporu isteneceğine dair bir kural yoktur. Ancak mutlaka akli melekelerinin yerinde olup olmadığını kontrol edici sorular sorulması gerekir. Şüphe halinde doktor raporu istenmelidir. (TKGM 14/Mayıs/2003 tarih, 074/148-1568 sayılı genel emir). Şayet, İstenmeden taraflardan birisi rapor ibraz etmiş ise, değerlendirilir.

Evli kadının kocası yararına yapacağı ipotek işleminde hakimden izin alınmasına gerek yoktur. 4721 Sayılı Medeni Kanun ile izin alma şartı kaldırılmıştır.

Vesayet altındakinin malını vasi, sulh hakiminin izni ile ve ihaleyle satabilir. Pazarlıkla satabilmesi için asliye hakiminin kararı lazımdır.(MK. 444 Md)

Veli veya vasi, vesayeti altındakinin malını vakfedemez, bağışlayamaz ve kendisinin veya başkasının borcu için kefalet ipoteği yapamaz.

Küçük ile velisi arasında veya kısıtlı ile vasisi arasında, bir tapu işlemi yapılırken menfaat çatışması oluyorsa işleme mahkemece atanmış bir kayyımın katılması gerekir (MK. 426Md.).

TAPU SİCİLİNİN İNCELENMESİ BİLGİ VE KAYIT ÖRNEĞİ İSTENMESİ BİLGİ VE BELGE ÖRNEĞİ VERİLMESİ

GENEL AÇIKLAMA

Tapu sicili herkese açık olmakla birlikte, ilgisini inanılır kılan herkes, tapu kütüğündeki ilgili sayfanın ve belgelerin tapu memuru önünde kendisine gösterilmesini veya bunların örneklerinin verilmesini isteyebilir.

Kimse tapu sicilindeki bir kaydı bilmediğini ileri süremez. (M.K.1020)

Bir kimsenin ilgili olup olmadığının takdiri tapu sicil müdürüne verilmiştir. İlgilinin ilgisini, tapu sicil müdürünün kanaat getireceği şekilde belge ile ispatı gerekir. Tapu sicil müdürü tapu sicilini inceleme bilgi ve örnek alma gayesiyle gelen bir kimsenin bu kaydı incelemesinde korunmaya değer hukuksal bir yararı olup olmadığına bakacaktır.

Medeni Kanunun 1017. Maddesi, “…Sicildeki bir örneği isteyen ilgiliye verilir. Tescil ve terkin ile verilecek örneklerin şekli tüzükle belirlenir.”

Tapu Sicil Tüzüğünün 101. Maddesi ise, “Tapu dairesinde akitli veya akitsiz işlemlerle ilgili olarak düzenlenen tapu senedi veya ipotek belgelerinin birer örneği, müdür tarafından hak sahiplerine verilir. İlgilisinin istemi halinde de tapu sicilini oluşturan bilgi ve belgelerin örneği verilir.” hükmündedir.

İlgilisi kendisiyle ilgili bilgi ve belgeler hakkında sözlü bilgi de alabilir. Demek ki, sicilde kayıtlı hususlar hakkında ilgilisine yazılı belge veya sözlü bilgi verilebildiği gibi, kendi adına kayıtlı taşınmaz bulunmadığını veya bir kaydın sicilde mevcut olmadığını belirten bilgi ve belge de verilebilir.

Tapu senedi veya ipotek belgesi düzenlenmeyen şerh, beyan, irtifak gibi işlemlerin yapılmasını veya terkinini talep edenler, bu talepleri müdürlükçe sonuçlandırıldıktan sonra tescil, şerh veya terkinin yapıldığı yönünde kendilerine bir belge veya kayıt örneği verilmesini talep edebilirler. Bu istem her hangi bir harca tabi değildir. Akitli ve akitsiz işlemler sonucunda verilen tapu senetleri ve ipotek belgeleri de her hangi bir harca tabi değildir. Bu belgeler talep edilen işlemin hemen ardından talebin yerine getirildiğine yönelik ve bir kereye mahsus olarak verilen belgelerdir. Ancak bunların kaybedilmesi halinde zayiinden (kaybından) yeniden çıkarılması talep edilirse harca tabidir. Tapu senetlerinin fotokopilerinin sicile uygunluğu kontrol edildikten sonra tapu sicil müdürlüğünce tasdik edilmesi halinde yine harç alınır. Talep edilmesi halinde istenen sayıda yeni tapu senedi de harcı alınarak verilebilir.

Tapu sicilinde yapılan işlem sonrası harç alınmadan bir tek tapu senedi verilir. Ancak yapılan tapu işlemi ile birden çok hissedar oluşmuş ise harç alınmadan her birine hisselerini gösterir ayrı tapu senedi verilebilir. Örneğin, mirasın elbirliği mülkiyeti (iştirak) şeklinde intikal işlemini bir tek mirasçı yaptırmış ve tek bir tapu senedi almış ise diğer mirasçıların da tapu senedi isteme hakları vardır.

1) Bilgi ve Belge Örneğinin Yazılı Olarak İstenmesi

Talepler tapu sicil müdürlüğüne yazılı veya sözlü olarak yapılmalıdır. Sözlü olarak yapılması halinde istem belgesi düzenlenerek talep yazılı hale getirilir. Zira tapu sicil müdürlüğü yazılı istem olmadıkça hiç bir işlem yapamaz (TST.11).

2) Avukatların Tapu Sicilini İnceleme Yetkileri

Avukatlık, kamu hizmeti ve serbest bir meslektir. Tüm kamu kurum ve kuruluşları ve bu bağlamda tapu sicil ve kadastro müdürlükleri, avukatların görevlerinin yerine getirilmesinde onlara yardımcı olmak zorundadır. Kanundaki özel hükümler saklı kalmak kaydıyla, bu kurumlar avukatın gerek duyduğu bilgi ve belgeleri incelemesine sunmakla yükümlüdür. Bu belgelerden örnek alınması vekaletname ibrazına bağlıdır (10.5.2001 tarih, 4667 sayılı kanunla değişik 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 2. Maddesi, TKGM.Gn.2001/11).

Davada vekil olduğunu belgeleyen avukat, müzekkereleri elden takip edebilir.

Avukat, işlerini stajyeri veya yanında çalışan sekreteri eliyle takip ettirebilir. Fotokopi veya benzeri yollarla örnek aldırabilir.

Avukat veya stajyer, vekaletname olmaksızın inceleme yapabilir. Bu inceleme isteğinin ilgililerce yerine getirmesi zorunludur. Vekaletname ibraz etmeyen avukata dosyadaki kağıt ve belgelerin örneği veya fotokopisi verilmez (Av.K. 46).

Avukatlar ve avukatlık ortaklığı başkasını tevkil etme yetkisini haiz oldukları bütün vekaletnamelerini kapsayacak şekilde bir başka avukata veya avukatlık ortaklığına vekaletname yerine geçen yetki belgesi verebilir. Bu yetki belgesi vekaletname hükmündedir (Av.K. 36). Bu yetki belgelerine istinaden Tapu ve kadastroda işlem yapılabilir.

Avukat üzerine aldığı işi sözleşmede hüküm olmasa dahi kanun hükümleri uyarınca sonuna kadar takip etmeye yetkilidir (Av.K. 83).

Bu nedenle, avukat takip ettiği dava sonucunda verilen ilamı, dava vekaletnamesinde yetki olmasa bile tapuda infaz ettirebilir.

Resmi Kurum ve Tüzel Kişi Temsilcileri

Resmi kurum temsilcileri de tapu sicilini, görevleri nedeniyle ve sadece görev kapsamında inceleyebilir, örnekler alabilirler. Ancak bu hususa ilişkin görevlendirilme yazılarını tapu sicil müdürlüğüne göstermeleri gerekir. Özel hukuk tüzel kişileri adına tapu sicilini inceleme yetkisi ise yetki belgelerinde belirtilen temsilcilerine veya bu temsilcilerce yetkilendirilmiş kişilere aittir.

Resmi kurumların ve özel hukuk tüzel kişilerinin kayıt örneği talepleri de kural olarak harca tabidir. Kurum temsilcisi harçtan muaf olduğunu iddia ediyorsa bunu belgelendirmesi gerekir.

4 )Bankaların Bilgi ve belge İstemleri

Kredi aşamasında bankaların, kişilerin taşınmazlarına ait araştırma ve inceleme kapsamında bilgi istemlerinde, banka müdürlüklerince yazılı talepte bulunmaları koşulu aranmalıdır (TKGM.Gn.2001/11).

5) Sicil ve Belgelerin Asıllarının Daire Dışına Çıkarılması

Tapu sicilleri, ana ve yardımcı sicillerle resmi belgelerden oluşur ve kamunun menfaatleri için düzenli tutulmaları gerekir. Tüzüğün 24. maddesinde kütük üzerinde kazıntı, silinti, çıkıntı yapılmaması gerektiği, 97. Maddesinde “ana ve yardımcı siciller ile defterlerin özenle saklanacağı ve imha edilemeyeceği” belirtilmiştir. Medeni Kanunun 1007. Maddesinde ise Hazine bu sicillerin tutulmasından doğacak zararlardan kusursuz sorumlu tutulmuştur.

Kamu menfaatleri ile ilgili olan bu siciller tapu sicil müdürlüğü binası dışına çıkarılamaz (TST.100).
olmak zorundadır. Kanundaki özel hükümler saklı kalmak kaydıyla, bu kurumlar avukatın gerek duyduğu bilgi ve belgeleri incelemesine sunmakla yükümlüdür. Bu belgelerden örnek alınması vekaletname ibrazına bağlıdır (10.5.2001 tarih, 4667 sayılı kanunla değişik 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 2. Maddesi, TKGM.Gn.2001/11).

Davada vekil olduğunu belgeleyen avukat, müzekkereleri elden takip edebilir.

Avukat, işlerini stajyeri veya yanında çalışan sekreteri eliyle takip ettirebilir. Fotokopi veya benzeri yollarla örnek aldırabilir.

Avukat veya stajyer, vekaletname olmaksızın inceleme yapabilir. Bu inceleme isteğinin ilgililerce yerine getirmesi zorunludur. Vekaletname ibraz etmeyen avukata dosyadaki kağıt ve belgelerin örneği veya fotokopisi verilmez (Av.K. 46).

Avukatlar ve avukatlık ortaklığı başkasını tevkil etme yetkisini haiz oldukları bütün vekaletnamelerini kapsayacak şekilde bir başka avukata veya avukatlık ortaklığına vekaletname yerine geçen yetki belgesi verebilir. Bu yetki belgesi vekaletname hükmündedir (Av.K. 36). Bu yetki belgelerine istinaden Tapu ve kadastroda işlem yapılabilir.

Avukat üzerine aldığı işi sözleşmede hüküm olmasa dahi kanun hükümleri uyarınca sonuna kadar takip etmeye yetkilidir (Av.K. 83).

Bu nedenle, avukat takip ettiği dava sonucunda verilen ilamı, dava vekaletnamesinde yetki olmasa bile tapuda infaz ettirebilir.

6) Mahkemelerce İstenen Evrak ve Bilgi

Kadastro ve diğer mahkemelerce tapu sicil ve kadastro müdürlüklerinden istenilen belge, bilgi ve haritaları içeren dosyaların geciktirilmeden noksansız olarak gönderilmesi, gönderilecek belgelerden tescile esas olanların tasdikli örneklerinin alıkonulması gerekir.

Tapu sicil müdürlükleri tapu sicilinin tanziminden olduğu kadar korunmasından da sorumludur. Bu itibarla, mevcut bir kaydın dikkatlice aranmaması veya mal sahipleri sicilinin düzenli tutulmaması nedeniyle bulunamadığı veya var olmadığı yolundaki mahkeme veya icra dairelerine veya ilgililerine verilen cevabın sonucundan doğacak zarardan önce Devlet sonra buna sebebiyet veren memur sorumlu olur (TKGM. 31.5.1961 T. 1354 sy. Gn.).

Tapu sicil müdürlüklerinden mahkeme, tetkik mercii, icra ve iflas müdürlüğü ve savcılık gibi adli makamlarca istenecek bilgi ve belgelerin bu makamlara verilmesi herhangi bir harç ve vergiye tabi değildir.

7) Kanun veya Tüzükleri Gereği Görevli ve Yetkili Kılınmış Kişilerin Suç Araştırma veya Soruşturma Kapsamında Bilgi ve Belge İstemleri

3628 sayılı Mal Beyanında Bulunulması Rüşvet ve Yolsuzlukla Mücadele Kanunu ve 4483 sayılı Memurların Yargılanması Hakkında Kanun veya diğer özel kanunlara göre soruşturma veya öninceleme görevi verilmiş muhakkik, denetmen, kontrolör veya müfettişlere ve mali suçları araştırmakla görevli uzman ve görevlilere yazılı olarak talepte bulunmaları halinde bilgi ve belge örneklerinin verilmesi gerekir (TKGM.Gn.2001/11).

8) Faksla Bilgi ve Belge İstenilmesi

Kişi ve kuruluşların bulundukları yerler dışındaki taşınmaz malları ile ilgili olarak, istekleri halinde Tapu Sicil Tüzüğünün 101. maddesi uyarınca tapu sicil müdürlüklerinden istenilecek olan tapu senedi, ipotek belgesi, tapu kayıt örneği, evrakı müspite ve tapu siciline ilişkin diğer bilgiler ile kadastro müdürlüklerinden istenilecek çap, harita örneği, ölçü krokisi, nirengi poligon koordine değerleri gibi teknik ve diğer belgelerin hak sahiplerine verilmesi amacıyla, idaremizin merkez ve taşra birimlerinde tesis edilmiş olan faks cihazlarının kullanılmasına, Döner Sermaye İşletmesi Yönetim Kurulunca karar verilmiştir.

Talep konusu belge harca tabi ise, ilgili müdürlükçe gerekli harç tahsil ettirilecektir.

Harç tahsil ettirildikten ve bir kopyası saklanmak üzere alıkonulduktan sonra; gelen belgenin faks cihazından alındığı şekliyle kabul edilmesi halinde herhangi bir tasdik işlemi yapılmadan ilgilisine verilecektir. Belgenin tasdik edilmesi istenildiğinde, uygun bir yerine veya arkasına “…….. Müdürlüğünden faks aracılığı ile alınan kopyadır”, şeklinde belirtme yapılıp, tarih konularak tasdik edilmek suretiyle ilgilisine verilecektir (TKGM. 1.9.1993 T. 1993/4 sy: Gn.).

9) Nüfus Bilgisi Verilmesi

Bilindiği gibi, 1587 sayılı Nüfus Kanununun 61. Maddesi, “Her nüfus dairesi, diğer nüfus dairelerinden, askerlik şubesi ve adalet mercilerinden istenilen bilgiler ve kopyaları onaylı olarak verilir. Bunların dışında mahallin en büyük idare amirinin yazılı emri olmadıkça hiçbir daireye kopya, özet ve bilgi verilemez.” hükmünü içermektedir.

Nüfus sicillerinin aleniyeti ile ilgili getirilen kısıtlama, gerçek kişilerin, şahsi halleriyle ilgili bilgileri içermesi, yani bir kimsenin medeni hali, doğum tarihi, hangi nüfusa kayıtlı olduğu gibi kişilik haklarını ilgilendirebilecek bilgileri içerdiğinden tapu sicilinde mevcut nüfus bilgilerinin, (malikin adı, soyadı ve baba adı dışında) anılan maddede sınırlı olarak sayılan, askerlik şubesi, adalet mercileri ve vali veya kaymakamın onayını alan daireler dışında hiçbir özel veya kamu hukuku tüzel kişisine verilmesi mümkün değildir.

Zira bu bilgiler nüfus müdürlüğünce dahi verilememektedir. Asıl dairesince verilemeyen veya verilmesi izne tabi olan nüfus bilgilerinin tapu dairelerince verilmesi mümkün değildir. Verilmesi pek çok sahtecilik ihtimalini de beraberinde getirir (TKGM.Gn.2001/11).

10) Adres Verilmesi

Tapu sicilindeki adreslere de pek çok zaman ihtiyaç duyulabilir. Mahkeme ve icra dairelerinin yapacakları tebligat nedeniyle, aynı taşınmazda hissedar olan kimsenin diğer paydaşı bularak payını satın almak veya taksim yapmak istemesi ya da bitişik parsel malikinin sınır ihtilafı nedeniyle komşu parsel malikinin adresine ihtiyaç duyması gibi sebepler buna örnek gösterilebilir.

Aynı taşınmazda hissedar olan kişilere ve komşu parsel maliklerine (aksine bir kanaat oluşmadıkça) adres bilgileri verilebilir.

11) Resmi Senet Örneği ve Harç Makbuzu Örneğinin Verilmesi

Resmi senet örneğinin ilgilisine verilmesi mümkündür. İpotek işleminden sonra, ipoteğin tescilini müteakip alacaklıya verilen ipotek belgesinden başka, ipoteğin kurulmasına ilişkin olarak tapu sicil müdürlüğünde düzenlenmiş bulunan resmi senedin tasdikli bir örneğinin de verilmesi mümkündür ki, özellikle bankalar lehine tesis edilen ipoteklerde bu suretlerin verildiği görülmektedir. Ancak böyle bir suret verilmesi için talepte bulunulması ve harcının ödenmesi gerekir.

Taraflar isterlerse harç, vergi, döner sermaye ücreti gibi banka tahsil makbuzlarının onaylı bir örnekleri de harcı tahsil edildikten sonra ilgililerine verilebilir.

12) İlgisiz Kişilere Bilgi, Belge Verilmesi Sorumluluk Getirir.

İlgisi olmayan kişi ve kurumlara doğrudan veya telefonla, sözlü ve taleplere istinaden, elden, faksla veya posta yoluyla bilgi ve belge verilmemelidir. Bunun aksine davranış idari, mali ve cezai sorumluluk doğurur (TKGM.Gn.2001/11).

13) İşlemin Mali Yönü

İlgililerince tapu sicilinden sözlü bilgi alınması her hangi bir harç ve vergiye tabi değildir.Ancak, gayrimenkul kayıt örneği ya da dosyada mevcut diğer belge örneklerinin alınması harca tabidir. Kayıt örneği bir sayfa olsa dahi tek sayfada geçen her taşınmaz için ayrı harç hesaplanır. Eğer birden çok sayfa örneği veriliyorsa her sayfa için ayrı harç hesaplanır. Tahsil edilecek harç, Harçlar Kanununa ekli (4) Sayılı Tarifenin 17. Pozisyonu uyarınca, tutarı her yıl yeniden belirlenen maktu miktardır.

AKİTLİ İŞLEMLER

RESMİ SENET

a) Genel Olarak

Resmi senet, resmi bir memur tarafından hazırlanarak taraflar huzurunda imzalanan ve resmi memurca mühür ve imza ile onaylanan bir sözleşmedir.

Tapu Sicil Müdürlüklerinde düzenlenen resmi senet ise, gayrimenkul mülkiyetinin ve mülkiyetten başka ayni hakların kurulması ve devri için tapu sicil müdürlüğündeki bir memur tarafından düzenlenip, taraflar ve gerekiyorsa tanıklar tarafından imzalanan, müdürce imza ve mühür ile tasdik edilen resmi bir akittir.

b) Resmi Senede Dair Kanun Hükümleri

Hangi işlemlerde resmi senet düzenleneceğine dair hükümler pek çok kanunda yer almıştır. Örneğin; Tapu Kanunu’nun 26., Kat Mülkiyeti Kanunu’nun 13., Medeni Kanunun 634., 781., 827., Borçlar Kanunu’nun 213., Tapu Sicil Tüzüğü’nün 16. vb. benzeri maddelerinde düzenlenmiştir.

c)Resmi Senedi Düzenleme Yetkisi Bulunan Memurlar

Tapu sicil müdürlüklerinde resmi senet düzenlemeye yetkili olan memurlar müdür, müdür yardımcısı, şef, veri hazırlama kontrol işletmeni, sicil memuru ve sicil katibidir. Arşiv memuru, daktilo, odacı, geçici personel gibi elemanların resmi senet düzenleme ve imzalama yetkileri yoktur (TKGM. Gn.1439). Ancak personel sıkıntısı bulunan yerlerde zorunluluk halinde, müdürün teklifi üzerine bölge müdürünün yazılı onayını almak kaydı ile arşiv memuruna da akit düzenleme yetkisi verilebilir.

d) Resmi Senedin Şekli Unsurları (BK.213)

1) Tarafların Yazımı
2) Tarafların İrade Beyanları
3) Emlak Vergisinin Ödenmesinden ve Tapu Harcından Doğan Sorumluluğun Hatırlatılması
4) Tescil İstemi
5) Resmi Senedin Düzenlenme Tarihi ve Yeri
6) Tarafların İmzası
7) Tarafların Fotoğrafının Yapıştırılması (Tüzel Kişileri temsil eden yetkililerden fotoğraf istenilmeyecektir) TST. 16. md.
8) Resmi Senedin Mühürlenmesi, Müdür ve Memurun İmzalaması
9) Resmi Senede Yevmiye Numarasının Verilmesi 10) Taraf ve Tanıkların Kimlik, Sicil Numarası ve Adresleri

* İpotek tesisi ve hacizli yada ipotekli taşınmaz malların el değiştirmesi işlemleri için düzenlenecek resmi senede, 12.08.2004 tarih, 2004/14 sayılı genelgede açıklandığı şekilde tebligat adresi bildirilmesi gerektiği hususunun belirtilmesi gerekir.

RESMİ SENET DÜZENLENMESİNİ GEREKTİREN (AKİTLİ) TAPU İŞLEMLERİ

Akitli işlemler, Tapu Kanununun 26. maddesi kapsamında resmi senet düzlenmek suretiyle yapılan işlemlerdir.

1- Satış (BK.213 vd.)
2- Bağış (BK.234 vd.)
3- Trampa (BK.232 vd.)
4- Ölünceye kadar bakma akdi (BK. 511 vd.)
-Ölünceye kadar gelir akdi (BK.507)
5- Taksim (MK.699, 703)
6- Kat Mülkiyeti (KMK. 12)
-Kat İrtifakı (KMK.14)
7- -Devre Mülk Hakkı (KMK.57)
8- Kat Karşılığı Temlik (MK.1009)
9- İpotek (MK.881,TST.31)
10- İrtifak Hakları Kurulması
-İntifa Hakkı (MK 794 vd.)
-Oturma (Sükna) Hakkı (MK.823)
-Geçit Hakkı (MK.747,838)
-Kaynak Hakkı (MK.837)
-Üst hakkı ve Diğer İrtifaklar
11- Gayrimenkul Mükellefiyeti (MK.839)
12- Mevzuatın ön gördüğü diğer işlemler

SATIŞ

a) Tanım ve Açıklama

Satış, bir malın mülkiyetinin belli bir bedel karşılığında bir başkasına devredilmesi işlemidir (BK.182).

Satış sözleşmesinin iki unsuru vardır. Bunlar satılan taşınmaz mal ve satış bedelidir. Satış bedelinin belirlenmesi taraflara aittir. Tapu sicil müdürlüğü, satış bedelinin emlak beyan değerine yeniden değerleme oranı uygulanmak suretiyle bulunacak değerden düşük olmaması gerektiğini, aşağı olması halinde aradaki farkın Vergi Usul Kanununa göre cezalı olarak tahsil edileceğini resmi senede yazarak taraflara hatırlatır. Satıcının istemi halinde satış bedelinden arta kalan kısım için kanuni ipotek tesis edilebilir.

Satıcı, satış bedelinin tamamını aldığını beyana zorlanamaz. Satış bedelinin ödenmesi vadelere bağlanmış ise bu vadeler resmi senede yazılır. Ancak bu hususların tapu kütüğüne yazılması mümkün değildir.

b) İstenen Belgeler

1) İşleme konu taşınmaz mala ait, tapu senedi, yoksa taşınmaz malın ada ve parsel numarasını belirtir belge veya malikin sözlü beyanı,

2) Tarafların fotoğraflı nüfus cüzdanı, pasaport veya avukat kimliği ile vesikalık fotoğrafları, T.C. Kimlik ve vergi numarası,

3) İşlem taraflarında temsilci sıfatıyla katılan var ise, temsile ilişkin belge.

c) Resmi Senedin Yazım Örneği

BİR TARAFTAN….: Latif İNAN :Mustafa oğlu (Vergi No: …..)
DİĞER TARAFTAN : Cevdet Ekmel HATİPOĞLU: Fikret oğlu (Vergi No : …..)

aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

Çankaya İlçesi Kırkkonaklar Mahallesinde bulunan 101 ada, 1 parsel sayılı 400 m2 miktarındaki arsa vasıflı taşınmaz malın tamamı Latif İNAN adına kayıtlı olup; adı geçen malik bizzat hareketle taşınmaz malın tamamını 10.000.000.000 (ONMİLYAR)TL.sı bedelle Cevdet Ekmel HATİPOĞLU’na sattığını,satış bedelinin tamamını nakden peşinen ve tamamen aldığını,alıcı; Cevdet Ekmel HATİPOĞLU’da bu taşınmaz malı yukarıda yazılı bedel ve şartlarla satın aldığını ve adına tescilini istediğini,bu taşınmazmalın bu güne kadar olan emlak vergilerinin ödenmesinden taraflarının müteselsilen sorumlu olduklarını,taraflarca devir ve temlik için gösterilen değerin bu taşınmazmalın emlak vergisi değerine yeniden değerlendirme oranı uygulanmak suretiyle bulunacak değerden düşük olmadığını, aksi halde aradaki fark için ödenmesi gereken harçların V.U.K. gereğince taraflarından cezalı olarak tahsil edilmesini kabul ettiklerini birlikte ifade ve beyan ettiler.

d) Tapuya Tescil Örneği :

03.12.1999 5006
Latif İNAN : Mustafa oğlu Satış 02.02.1990 154
Cevdet Ekmel HATİPOĞLU:Fikret oğlu Satış 03.12.1999 5006

e) Tapu Senedinin Yazım Örneği

Taşınmazın tamamı LATİF İNAN adına kayıtlı iken satışından tescil edildi.

f) İşlemin Mali Yönü

Satış işleminin tapu siciline tescilinde, genel beyan döneminde beyan edilen emlak vergisi değerinden (diğer yıllarda bir önceki senenin emlak vergisi değerine her yıl Vergi Usül Kanunu hükümleri uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranı uygulanarak bulunacak değerden) az olmamak üzere, satış için beyan edilen değer üzerinden (cebri icra ve şuyuun izalesi hallerinde satış bedeli, kamulaştırmalarda kamulaştıran idare harçtan bağışık değil ise, takdir bedeli üzerinden) 492 Sayılı Harçlar Kanununa ekli (4) sayılı tarifenin (20.a) pozisyonuna göre satıcı ve alıcı için ayrı ayrı binde 15 oranında tapu harcı tahsil edilir.

Ayrıca, taşınmaz malın varsa veraset ve intikal vergisi ile vakıf taviz bedeli ilişiği kestirilir ve Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilir.

g) Çeşitli Satış İşlemlerine Ait Resmi Senet Örnekleri

TAKYİTLİ (KISITLAMALI) SATIŞ

Açıklama : Satışı talep edilen taşınmaz malın tapu kütük sayfasının şerhler, beyanlar, irtifak hakları ve rehinler sütununda bulunup da, taşınmazın devrini engellemeyen takyitler (kısıtlamalar) olması halinde düzenlenecek resmi senette bu kısıtlamaların aşağıdaki şekilde gösterilmesi gerekir.

a) “Bu resmi senedin arka sayfasının özel sütunlarında her türlü nitelikleri yazılı, … Mahallesinde bulunan ….ada, ….parsel sayılı 546,50 m2 yüzölçümündeki arsanın tamamı, şerhler sütunundaki “Haciz: …….. tarih ……… yevmiye (Borç : ……. TL.), Satış vaadi: ….. tarih, ….. yevmiye (Bedel: …… TL.), Şufa hakkı: ….. tarih …… yevmiye (…….. lehine), Kira: …… tarih, ….. yevmiye (Yıllığı ….. TL., ……. lehine)” şerhleri ile birlikte ….. adına kayıtlı iken;………

b) “Bu resmi senedin arka sayfasının özel sütunlarında her türlü nitelikleri yazılı, … Mahallesinde bulunan ….ada, ….parsel sayılı 546,50 m2 yüzölçümündeki arsanın tamamı, beyanlar sütunundaki; “Kadastro Kanununun 41. maddesine göre yüzölçümü düzeltilecektir. …….. tarih ……… yevmiye” “Yönetim Planı: 01/05/2000″ , ” Muhdesat: ….. ” beyanları ile ……. adına kayıtlı iken; …….

c) Bu resmi senedin arka sayfasının özel sütunlarında her türlü nitelikleri yazılı, … Mahallesinde bulunan ….ada, ….parsel sayılı 546,50 m2 yüzölçümündeki arsanın tamamı, irtifak hakları sütunundaki; “a-M: intifa hakkı ……’ ya aittir…….. tarih …….. yevmiye, b-M: Krokisinde gösterilen yerden …….’nın traktörle geçme hakkı vardır ……. tarih …… yevmiye, c-H: bu parsel lehine …. ada …… parsel aleyhine kaynak hakkı vardır……. tarih …. yevmiye” hak ve mükellefiyetleriyle birlikte ……. adına kayıtlı iken;………

d) “Bu resmi senedin arka sayfasının özel sütunlarında her türlü nitelikleri yazılı, … Mahallesinde bulunan ….ada, ….parsel sayılı 546,50 m2 yüzölçümündeki arsanın tamamı, rehinler sütunundaki; “T.C. Ziraat Bankası lehine 1. derecede ……TL. bedelli 1 yıl vadeli %45 faizli ipotekle” birlikte …… adına kayıtlı iken; ……

e) “Bu resmi senedin arka sayfasının özel sütunlarında her türlü nitelikleri yazılı, … Mahallesinde bulunan ….ada, ….parsel sayılı 546,50 m2 yüzölçümündeki arsanın tamamı, şerhler sütunundaki; Haciz…… tarih ……… yevmiye (Borç : ……. TL.), irtifak hakları sütunundaki …….. hak ve mükellefiyetleri, beyanlar sütunundaki …… beyanları ve rehinler sütunundaki ……. ipotekler ile birlikte ….. adına kayıtlı iken; ……..

Bu takyitlerin resmi senedin arkasındaki özel sütununda gösterilmesi ve tarafların imzasının alınması da gerekmektedir.

SATIŞ VE KANUNİ İPOTEK TESİSİ

Açıklama : Satış bedelinin tamamı alınmamış, geriye bir miktar bakiye alacak kalmış ise ve satıcı talep ederse bakiye alacak için kanuni ipotek tesis edilir. Satış tarihinden itibaren üç ay içinde kanuni ipotek tesisi yapılabilir. Kanuni ipotek sadece bu satışa konu taşınmaz mal üzerine işlenebilir. Miktarı bakiye alacak miktarını geçemez.

Resmi Senedin Yazım Örneği

BİR TARAFTAN : Ali Kemal DOĞRU: Mustafa oğlu, (Vergi No:..)

DİĞER TARAFTAN : Gürsel Öcal DÖRTGÖZ: İbrahim oğlu, (Vergi No:..)

aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

Gelibolu İlçesi, Kurtuluş Mahallesi, 150 ada, 18 parsel sayılı 300.00 m2 miktarındaki arsanın tamamı Ali Kemal DOĞRU adına kayıtlı olup; malik arsasının tamamını 250.000.000 (İKİYÜZELLİMİLYON)TL.sı bedelle Gürsel Öcal DÖRTGÖZ’e sattığını, satış bedelinden 150.000.000 (YÜZELLİMİLYON)TL sı peşin olarak aldığını geriye kalan 100.000.000(YÜZMİLYON)TL.sı için ise lehine akit tarihinden itibaren bir yıl müddetle, faizsiz olarak kanuni ipotek tesisi ve tescilini talep ettiğini, alıcı: Gürsel Öcal DÖRTGÖZ’de bu taşınmaz malı aynı bedelle satın aldığını, adına tescilini istediğini, ayrıca satıcı lehine tesis edilecek kanuni ipoteği aynı şartlarla kabul ettiğini tapu siciline tescilini istediğini, bu taşınmazmalın bu güne kadar olan emlak vergilerinin ödenmesinden taraflarının müteselsilen sorumlu olduklarını,taraflarca devir ve temlik için gösterilen değerin bu taşınmazmalın emlak vergisi değerine yeniden değerlendirme oranı uygulanmak suretiyle bulunacak değerden düşük olmadığını, aksi halde aradaki fark için ödenmesi gereken harçların V.U.K. gereğince taraflarından cezalı olarak tahsil edilmesini kabul ettiklerini birlikte ifade ve beyan ettiler.

VELAYETEN TAŞINMAZ MAL ALIMI


Açıklama :
19 yaşından gün almamış küçükler anne ve babasının velayeti altında sayıldıklarından, bu küçükler adına yapılacak tapu işlemlerinin anne ve babaları tarafından birlikte yapılması gerekir. Anne veya babanın çocuğu tek başına temsil etmesi mümkün değildir. Anne veya babanın çocuğu tek başına temsil edebilmesi için eşlerden birinin ölmüş veya velayet hakkı kaldırılmış olması gerekir. Eşlerden biri ölmüş ise bu ölümün nüfus kayıt örneği veya veraset senedi, gaiplik kararı gibi bir belgeyle kanıtlanması ve dosyaya eklenmesi gerekir. Boşanma sonucu velayet eşlerden birine verilmiş ise boşanma kararının tapu sicil müdürlüğüne ibrazı gerekir.

Resmi Senedin Yazım Örneği

BİR TARAFTAN : Fazıl İhsan AYERDEN :İsmail oğlu , (Vergi No:..)

DİĞER TARAFTAN : Ali HAZAL : Mustafa oğlu velayeten annesi Hanife HAZAL, ( Vergi No:..)

aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

Çankaya mahallesinde bulunan 1971 ada 26 parsel sayılı 358.50 m2. miktarındaki kargir apartmanın 6/50 arsa paylı birinci kat 5 nolu meskeninin tamamı Fazıl İhsan AYERDEN adına kayıtlı iken;malik bizzat hareketle bu meskenin tamamını 20.000.000.000(YİRMİMİLYAR)TL.sı bedelle Ali HAZAL’a sattığını ve satış bedelini tamamen ve peşinen aldığını,alıcı:Ali HAZAL’ın 25.07.1998 doğumlu olup yaşının küçük olması ve babasının da ölü olduğu…Çankaya Nüfus Müdürlüğünün 25.11.2003 tarih 123 sayılı yazısından (veya …..mahkemenin ….karar/esas sayılı veraset belgesinden) anlaşıldığından annesi Hanife HAZAL velayeten hareketle bu meskenin tamamını yukarıda yazılı bulunan bedelle satın alıp kabullendiğini ve yaşı küçük oğlu Ali HAZAL adına tapuya tescilinin yapılmasını istediğini,bu taşınmazmalın bu güne kadar olan emlak vergilerinin ödenmesinden taraflarının müteselsilen sorumlu olduklarını,taraflarca devir ve temlik için gösterilen değerin bu taşınmazmalın emlak vergisi değerine yeniden değerlendirme oranı uygulanmak suretiyle bulunacak değerden düşük olmadığını, aksi halde aradaki fark için ödenmesi gereken harçların V.U.K. gereğince taraflarından cezalı olarak tahsil edilmesini kabul ettiklerini birlikte ifade ve beyan ettiler.

HÜKÜMLÜ ADINA KAYITLI TAŞ. MALIN VASİ TARAFINDAN PAZARLIK SURETİYLE SATIŞI

Açıklama : Medeni Kanunun 407. maddesine göre, bir sene ve daha uzun süreli özgürlüğü bağlayan bir cezaya mahkum edilmiş her reşit kimse için vasi atanması gerekir.

Resmi Senedin Yazım Örneği


BİR TARAFTAN :
Hüseyin oğlu Ahmet DOĞAN: adına vasi olarak atanan :Sadettin oğlu Suat YILMAZ: (Vergi No:..)

DİĞER TARAFTAN :
Salih Yılmaz KAFADAR: Kasım oğlu (Vergi No:..)

aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

İzmit Değirmendere Mahallesi Yahyakaptan Mevkiinde bulunan, Ada 101, Parsel 1 numaralı 750 m2 miktarındaki bahçenin tamamı Ahmet DOĞAN adına kayıtlı iken, Kocaeli Ağır Ceza Mahkemesinin 1/6/1992 tarih 992/86 esas ve 992/140 karar sayılı ilamı ile 20 yıl ağır hapse mahkum edilmiş olduğundan Kocaeli Sulh Hukuk Hakimliğinin 8/7/1992 tarih 992/120 sayılı ilamı ile vasi tayin edilen SUAT YILMAZ bu taşınmaz malın tamamını Kocaeli Sulh Hukuk Hakimliğinin 6/7/1992 tarih ve 992/280 sayılı ilamı ile pazarlık suretiyle 5.000.000.000(BEŞMİLYAR)TL. sı bedelle satışına izin verilen ve Kocaeli 1.Asliye Hukuk Hakimliğince pazarlık suretiyle yapılacak bu satış kararı 7/9/1992 tarihi ile tasdik edilmiş mahkeme kararları ile Salih Yılmaz KAFADAR’a sattığını,satış bedelini nakten ve peşinen aldığını,alıcı:Salih Yılmaz KAFADAR’da bu taşınmaz malın tamamını yukarıda yazılı bulunan bedelle satın alıp kabul ettiğini ve adına tescilini istediğini,bu taşınmazmalın bu güne kadar olan emlak vergilerinin ödenmesinden taraflarının müteselsilen sorumlu olduklarını,taraflarca devir ve temlik için gösterilen değerin bu taşınmazmalın emlak vergisi değerine yeniden değerlendirme oranı uygulanmak suretiyle bulunacak değerden düşük olmadığını, aksi halde aradaki fark için ödenmesi gereken harçların V.U.K. gereğince taraflarından cezalı olarak tahsil edilmesini kabul ettiklerini birlikte ifade ve beyan ettiler.

MİRAS PAYININ DEVRİ (PAY TEMLİKİ)

a) Tanım ve Açıklama

Miras payının devri (temliki), iştirak (el birliği) halinde bulunan mirasçılardan birinin miras payını, iştirak(el birliği) bozulmadan diğer bir mirasçı veya mirasçılara devretmesi demektir (MK.676). Bu devir bedelli ise satış, bedelsiz ise bağış gibi değerlendirilir.

İştirak (el birliği) hali bozulmadan miras payının iştirake dahil olmayan üçüncü kişilere devri yasaktır. Sadece mirasçılara devri mümkündür.

Bir mirasçı, diğer bir veya birkaç mirasçıya veya tüm mirasçılara payını dilediği oranlarda devredebilir.

Miras payının devri için kural olarak tapu sicil müdürlüğünde resmi senet düzenlenir. Ancak Medeni Kanunun 677. maddesine göre bunun noterde düzenlenmesi de mümkündür.

Miras payının devri bedelli ise satış suretiyle devir, bedelsiz ise bağış suretiyle devir sayılır. Ölünceye kadar bakma karşılığı da miras payının diğer bir mirasçıya devir edilmesi mümkündür.

Verasette iştirakli olarak kayıtlı olan bir yerde iştirakçilerin tümü içlerinden bir iştirakçiye bu taşınmaz maldaki kanuni hak ve hisselerin tamamını devrediyor ve sonuçta tek bir malik mal sahibi oluyor ise bu işlemin metninde “kanuni hak ve hisselerinin tamamını pay temliki suretiyle devrettiği” ibaresi kullanılmayarak “kanuni hak ve hisselerinin tamamını sattıkları” ibaresi kullanılır. Yani yapılan işlem pay temliki değil, satış ve hisse birleştirme işlemidir.

İştirakin feshi işlemini yapmadan iştirakçilerin tümünün katılımı ile payları üçüncü bir kişiye de satılabilir. Bu halde iştirak kendiliğinden bozulmuş olacağından satış harcı dışında bir harç almaya gerek yoktur.

b) Pay Temliki İçin İstenen Belgeler

1) Temlik edilecek paya isabet eden veraset ve intikal vergisi ilişiğinin kestirildiğine dair vergi dairesinden alınmış belge.

2) Tarafların fotoğraflı nüfus cüzdanı, pasaport veya avukat kimliği ile vesikalık fotoğrafları, T.C. Kimlik ve vergi numarası,

3) İşlem taraflarında temsilci sıfatıyla katılan var ise, temsile ilişkin belge.

c) Resmi Senedin Yazım Örneği

BİR TARAFTAN…….: Emine ILGIN: Mehmet kızı, (Vergi No:…)

DİĞER TARAFTAN.: Huriye ILGIN: Süleyman kızı, (Vergi No:…)

aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

Hersan mahallesi Efeler köyü 2003 parsel sayılı taşınmaz malın tamamı verasette iştirak halinde Emine ILGIN, Süreyya ILGIN, Huriye ILGIN ve Elif ACAR adlarına kayıtlı iken;mirasçılardan Emine LGIN bu taşınmazdaki miras payı kanuni hak ve hissenin tamamını 5.000.000.000(BEŞMİLYAR)TL.sı bedelle Huriye ILGIN’a pay temliki suretiyle devrettiğini,Huriye ILGIN’da bu bu taşınmaz maldaki Emine ILGIN’a ait kanuni hak ve hissenin tamamını yukarıda yazılı bulunan bedelle pay temliki suretiyle kabul ettiğini ve adında kayıtlı bulunan kanuni hak ve hisse ile birleştirerek adına tescilini talep ettiğini,bu taşınmazmalın bu güne kadar olan emlak vergilerinin ödenmesinden taraflarının müteselsilen sorumlu olduklarını, taraflarca devir ve temlik için gösterilen değerin bu taşınmazmalın emlak vergisi değerine yeniden değerlendirme oranı uygulanmak suretiyle bulunacak değerden düşük olmadığını, aksi halde aradaki fark için ödenmesi gereken harçların V.U.K. gereğince taraflarından cezalı olarak tahsil edilmesini kabul ettiklerini birlikte ifade ve beyan ettiler.

d) Tapuya Tescil Örneği

Pay temlikine ilişkin resmi senet veya tescil istem belgesi yevmiyeye alındıktan sonra iştirak halindeki tüm mirasçıların adları terkin edilir. İştirak hali bozulmadan, yine iştirak halinde mülkiyet olarak payını devreden mirasçı veya mirasçıların yerlerine devralan mirasçı veya mirasçılar yazılmak suretiyle tescil işleminin yapılması gerekir.

5.5.2000 – 3150
Emine ILGIN :Mehmet kızı İntikal 2.2.1999 – 37
5.5.2000 – 3150
Süreyya ILGIN :Süleyman kızı (Ver.İşt ) İntikal 2.2.1999 – 37
Elbirliği 5.5.2000 – 3150
Huriye ILGIN :Süleyman kızı İntikal 2.2.1999 – 37
5.5.2000 – 3150
Elif ACAR :Süleyman kızı İntikal 2.2.1999 – 37

Huriye ILGIN :Süleyman kızı İnt.ve pay T. 5.5.2000 – 3150
Süreyya ILGIN :Süleyman kızı Elbirliği İntikal 5.5.2000 – 3150
Elif ACAR :Süleyman kızı (Ver.İşt.) İntikal 5.5.2000 – 3150


e) Tapu Senedinin Yazım Örneği

Taşınmaz malın tamamı verasette iştirak halinde kayıtlı iken Emine ILGIN’ın payının Huriye ILGIN’a pay temliki suretiyle devrinden ve alcı adında kayıtlı bulunan kanuni hak ve hisse ile birleştirmesinden tescil edildi.

f) İşlemin Mali Yönü

1) Pay temliki için, temlik edilecek paya isabet eden veraset ve intikal vergisi ilişiğinin kestirildiğine dair vergi dairesinden alınmış belge. (TKGM.Gn.1469).

2) Pay temliki bedelli ise satış olarak kabul edilir. Bu nedenle, 492 sayılı Harçlar Kanununa ekli (4) sayılı Tarifenin 20.a Pozisyonu uyarınca taşınmaz malın emlak beyan değerine yeniden değerleme oranı uygulanmak suretiyle bulunacak değerden (temlik edilen paya isabet eden değerden) az olmamak üzere taraflarca beyan edilen temlik (satış) değeri üzerinden alıcı ve satıcı için ayrı ayrı Binde 15 oranında harç tahsili gerekir.

3) Pay temliki, bir bedel alınmadan bağış olarak yapılıyorsa (4) sayılı Tarifenin 4. Nolu Pozisyonu uyarınca kayıtlı değer üzerinden payı temlik alan mirasçıdan Binde 54 oranında harç tahsili gerekir. Ayrıca işlem pay bağışı olduğundan veraset ve intikal vergisi için işlemden sonra vergi dairesine ihbarda bulunulması lazımdır (TKGM.Gn.1469).

4) Taşınmazın nevi hanesinde vakıf şerhi varsa, vakıf taviz bedeli ilişiği kestirilir ve Döner Sermaye işletmesince belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilir.

BAĞIŞ (HİBE)


a) Tanım ve Açıklama

Bağış, bir bedel veya başkaca bir karşılık alınmaksızın bir malın mülkiyetinin bir başkasına devredilmesi işlemidir (BK.234).

Reşit ve mümeyyiz olmayan kişiler kanuni temsilcilerinin (veli veya vasinin) izni ile dahi bağış yapamazlar. Vasi, vesayeti altındaki kimsenin malını bağışlayamaz. Anne-baba da velayetleri altındaki küçüğün malını satabildiği halde bağışlayamaz.

b) İstenen Belgeler

1) İşleme konu taşınmaz mala ait, tapu senedi, yoksa taşınmaz malın ada ve parsel numarasını belirtir belge veya malikin sözlü beyanı,

2) Tarafların fotoğraflı nüfus cüzdanı, pasaport veya avukat kimliği ile vesikalık fotoğrafları, T.C. Kimlik ve vergi numarası,

3) İşlem taraflarında temsilci sıfatıyla katılan var ise, temsile ilişkin belge.

c) Resmi Senedin Yazım Örneği

BİR TARAFTAN…………: Ferhan KONUŞ :Kemal oğlu (Vergi No: …..)

DİĞER TARAFTAN……: Salih Yılmaz KAFADAR: Kasım oğlu (Vergi No:…..)

aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

Çankaya İlçesi Kırkkonaklar Mahallesinde bulunan 101 ada, 2 parsel sayılı 400 m2 miktarındaki arsanın tamamı Ferhan KONUŞ adına kayıtlı iken; adı geçen malik bizzat hareketle taşınmaz malının tamamını kayıtsız, şartsız ve bedelsiz olarak Salih Yılmaz KAFADAR’a bağışladığını,Salih Yılmaz KAFADAR’da bu bağışı yukarıda yazılı şekil ve şartlarla aynen kabul ettiğini ve adına tescilini istediğini,bu taşınmazmalın bu güne kadar olan emlak vergilerinin ödenmesinden taraflarının müteselsilen sorumlu olduklarını,taraflarca tapu harcına harca esas olmak üzere gösterilen değerin bu taşınmazmalın emlak vergisi değerine yeniden değerlendirme oranı uygulanmak suretiyle bulunacak değerden düşük olmadığını, aksi halde aradaki fark için ödenmesi gereken harçların V.U.K. gereğince taraflarından cezalı olarak tahsil edilmesini kabul ettiklerini birlikte ifade ve beyan ettiler.

d)Tapuya Tescil Örneği
30.5.2000 4563
Ferhan KONUŞ : Kemal oğlu İntikal 09.8.1975 1245
Salih Yılmaz KAFADAR : Kasım oğlu Bağış 30.5.2000 4563

e) Tapu Senedinin Yazım Örneği

Taşınmaz malın tamamı Ferhan Konuş adına kayıtlı iken, kayıtsız şartsız ve bedelsiz olarak bağışından tescil edildi.

f) İşlemin Mali Yönü

1) 492 sayılı Harçlar Kanununa ekli (4) sayılı Tarifenin (4.a) pozisyonu gereğince;Bağışlanan taşınmaz malın ve mülkiyetten gayri ayni hakların genel beyan döneminde beyan edilen değerinden (diğer yıllarda bir önceki senenin emlak vergisi değerine her yıl Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranı uygulanarak bulunacak değerden) az olmamak üzere beyan edilen değeri üzerinden Binde 54 oranında tapu harcı, bağışı kabul edenden tahsil edilir.

2) Ayrıca taşınmaz malın varsa veraset ve intikal vergisi ile vakıf taviz bedeli ilişiği kestirilir.

3) Bağış işleminden sonra, veraset ve intikal vergisi yönünden tapu sicil müdürlüğünce vergi dairesine duyuruda bulunulur.

4) Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilir.

g) Rücu Şartı İle Hibe

Açıklama : Borçlar Kanununun 242. maddesine göre rücu şartı ile bağış yapılabilir. Buradaki rücu şartı, bağışı kabul edenin bağışı yapandan önce ölmesi halinde, taşınmazın mülkiyetinin bağışı yapana (eski malike) geri dönmesidir. Bu rücu şartı tapu sicilinin şerhler sütununa ” … lehine bağıştan rücu şartı vardır. Tarih – yevmiye” şeklinde şerh edilir. Bu işlemden bağış harcı dışında harç alınmaz. Şerhler sütunundaki rücu şartı taşınmazın devrine veya herhangi bir hakla kısıtlanmasına engel değildir.

Resmi Senedin Yazım Örneği

BİR TARAFTAN : Latif İNAN : Mustafa oğlu (Vergi No:..)

DİĞER TARAFTAN : İbrahim YILDIZ : Ali oğlu (Vergi No:..)

aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

Kastamonu ili Kurtuluş Mahallesinde 150 ada, 20 parsel sayılı 800 m2 miktarlı bağın tamamı Latif İNAN adına kayıtlı iken;malik gayrimenkulün tamamını İbrahim YILDIZ’a Borçlar Kanununun 242. Maddesine göre rucu şartı ile bağışladığını, bağış lehtarı lehine tescilini istediğini; İbrahim YILDIZ’da bu rucu şartı ile bağışı aynen kabul ettiğini ve adına tescilini istediğini, bu taşınmazmalın bu güne kadar olan emlak vergilerinin ödenmesinden taraflarının müteselsilen sorumlu olduklarını,taraflarca tapu harcına harca esas olmak üzere gösterilen değerin bu taşınmazmalın emlak vergisi değerine yeniden değerlendirme oranı uygulanmak suretiyle bulunacak değerden düşük olmadığını, aksi halde aradaki fark için ödenmesi gereken harçların V.U.K. gereğince taraflarından cezalı olarak tahsil edilmesini kabul ettiklerini birlikte ifade ve beyan ettiler.

TRAMPA

a) Tanım ve Açıklama

Trampa, bir malın başka bir malla değiştirilmesidir (BK.232).

Trampada değiştirilecek malların değerlerinin birbirine eşit olması şart değildir.

Değerler arasında eşitlik olmadığı takdirde, aradaki fark bir miktar para ödenerek denklik sağlanabilir. Tapu sicil müdürlüğünün trampada değerleri eşitlemek konusunda bir müdahale yetkisi yoktur. Değerlerin eşit olmadığından bahisle akdi yapmaktan kaçınması da mümkün değildir. Değer eşitliği için ödenecek bir bedel işlem sırasında peşin ödenmeyecekse, ileride ödenecekse bunun için kanuni ipotek tesis edilebilir.

Farklı il ve ilçelerde bulunan taşınmaz malların trampa yapılması mümkündür. Bu halde trampa istemi taşınmazların bulunduğu il veya ilçelerden herhangi birinde yapılabilir. İstemin yapıldığı tapu sicil müdürlüğünce, diğer ilçe tapu sicil müdürlüğünden kayıt örneği ve yetki istenerek işlem sonuçlandırılır ve kendisinden yetki istenen müdürlüğe işlemin hukuki dayanağını teşkil eden belgelerin ve resmi senedin tasdikli birer örneği bir yazı ekinde gönderilir. Bu yazıyı alan müdürlük tarafından yazı yevmiyeye alınarak gerekli tescil işlemi yapılır (TST.36, TKGM.Gn.1491).

b) İstenen Belgeler

1) İşleme konu taşınmaz mala ait, tapu senedi, yoksa taşınmaz malın ada ve parsel numarasını belirtir belge veya malikin sözlü beyanı,

2) Tarafların fotoğraflı nüfus cüzdanı, pasaport veya avukat kimliği ile vesikalık fotoğrafları, T.C. Kimlik ve vergi numarası,

3) İşlem taraflarında temsilci sıfatıyla katılan var ise, temsile ilişkin belge.

c) Resmi Senet Yazım Örneği

BİR TARAFTAN :Ali HAZAL’ın Kazan Noterliğinden verdiği 05.02.1997 tarih 0587 sayılı vekaletname ile Şengül ER bilvekale hareketle, (Vergi No:..)

DİĞER TARAFTAN :Abdil ER : Osman oğlu (Vergi No:..)

aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

Çankaya İlçesi Balgat Mahallesinde bulunan 15306 ada, 3 nolu parsel sayılı 997 m2.miktarındaki arsanın 25.000.000.000(YİRMİBEŞMİLYAR)TL.sı kıymetindeki 135/997 hissesi ALİ HAZAL adına,Yenimahalle Demet köyü 309 ada,7 nolu parsel sayılı 10.288.00 m2.miktarındaki 25.000.000.000 (YİRMİBEŞMİLYAR) TL.sı kıymetindeki tarlanın tamamı da Abdil ER adına kayıtlı iken;maliklerden Ali HAZAL’ın yetkili vekili Şengül ER bilvekale hareketle ve diğer malik Abdil ER bizzat hareketle, taşınmazlarının tamamını arada bedel farkı gözetmeksizin karşılıklı olarak trampa ettiklerini ve adlarına tescilini talep ettiklerini,bu taşınmazmalların bu güne kadar olan emlak vergilerinin ödenmesinden taraflarının müteselsilen sorumlu olduklarını, taraflarca devir ve temlik için gösterilen değerin bu taşınmazmalın emlak vergisi değerine yeniden değerlendirme oranı uygulanmak suretiyle bulunacak değerden düşük olmadığını, aksi halde aradaki fark için ödenmesi gereken harçların V.U.K. gereğince taraflarından cezalı olarak tahsil edilmesini kabul ettiklerini birlikte ifade ve beyan ettiler.

d) Tapuya Tescil Örneği
4.4.2000 1234
Ali HAZAL : Mustafa oğlu 135/997 Kadastro 2.3.1987
Abdil ER : Osman oğlu 135/997 Trampa 4.4.2000 1234
4.4.2000 1234
Abdil ER : Osman oğlu Satış 6.12.1993 5432
Ali HAZAL : Mustafa Oğlu Trampa 4.4.2000 1234

e) Tapu Senedinin Yazım Örneği

Taşınmaz malın 135/997 hissesi Ali HAZAL adına kayıtlı iken, Abdil ER’e ait Yenimahalle Demet köyü 309 ada,7 nolu parsel sayılı 10.288.00 m2.miktarındaki tarlanın tamamı ile trampasından tescil edildi.

Taşınmaz malın tamamı Abdil ER adına kayıtlı iken, Ali HAZAL’ a ait Çankaya İlçesi Balgat Mahallesinde bulunan 15306 ada 3 parseli teşkil eden 997 m2 miktarındaki arsanın 135/997 hissesi ile trampasından tescil edildi.

f) İşlemin Mali Yönü

1) 492 sayılı Harçlar Kanununa ekli (4) sayılı Tarifenin (4.a) pozisyonu gereğince;Taşınmaz malların, trampa yolu ile devir ve iktisabında taşınmaz malların genel beyan döneminde beyan edilen değerinden (diğer yıllarda bir önceki senenin emlak vergisi değerine her yıl Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranı uygulanarak bulunacak değerden) az olmamak üzere beyan edilen değeri üzerinden, her iki taraftan ayrı ayrı, Binde 15 oranında tapu harcı tahsil edilir.

2) Ayrıca taşınmaz malın varsa veraset ve intikal vergisi ile vakıf taviz bedeli ilişiği kestirilir.

3) Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilir.

TAKSİM (PAYLAŞMA)

a) Tanım ve Açıklama

Taksim, tapuda müşterek veya iştirak halinde kayıtlı taşınmaz mallardaki ortaklığın sona erdirilmesi amacıyla yapılan paylaşılma işlemidir (MK.698, 703).

Taksimde paylaşılan taşınmaz malların değerlerinin eşit olması şart değildir.

Taşınmaz mal adedi, paydaş sayısına ve pay oranına bölünmeye elverişli ise aynen taksim yapılabilir. Aynen taksimde her paydaş bir veya birkaç taşınmaz mal alır. Eğer paydaşlar anlaşabiliyorlarsa, bir kısım taşınmaz veya bölünen parçalar üzerinde müşterek mülkiyet durumu sürdürülebilir.

Taşınmaz sayısı paydaş sayısına denk gelmiyor veya hissedarlar arasında anlaşma sağlanamıyorsa bir taşınmaz mal parçalara ayrılarak (ifraz edilerek) taksim edilebilir. Buna ifrazen taksim denir.

Ayrı il ve ilçelerde bulunan taşınmaz malların da taksim edilmesi mümkündür. Bu halde taşınmaz malların bulunduğu her hangi bir tapu sicil müdürlüğüne başvurarak işlem yaptırılabilir (TST.36, TKGM. Gn.1491).

Taksime katılanlar arasında küçük veya kısıtlı varsa bunların işlemlerini veli veya vasileri takip eder. Ancak veli veya vasi de taksimde taşınmaz mal alıyorsa küçük veya kısıtlı ile veli veya vasi arasında menfaat çatışması olacağından küçük veya kısıtlıyı bu taksim işleminde veli veya vasiye karşı temsil etmek üzere mahkemece kayyım tayini gerekir. Buna karşın, küçük veya kısıtlı ile veli veya vasi aynı parseli hissedar olarak alıyorlarsa menfaat çatışması olmayacağından kayyım tayinine gerek yoktur.

b) İstenen Belgeler

1) İşleme konu taşınmaz mala ait, tapu senedi, yoksa taşınmaz malın ada ve parsel numarasını belirtir belge veya malikin sözlü beyanı,

2) Tarafların fotoğraflı nüfus cüzdanı, pasaport veya avukat kimliği ile vesikalık fotoğrafları, T.C. Kimlik ve vergi numarası,

3) İşlem taraflarında temsilci sıfatıyla katılan var ise, temsile ilişkin belge.

4) Elbirliği (iştirak halinde) mülkiyet olarak kayıtlı taşınmaz mallarda paylı (müşterek) mülkiyete dönüşmemiş veya muris adına kayıtlı) taşınmaz mal malikinin tüm mirasçıları arasında noterce düzenlenmiş ve mirasçıların fotoğrafını taşıyan onaylı taksim sözleşmesi gereğince, istemde bulunuluyorsa, sözleşmede mirasçılara tescili isteme yetkisi verilmiş ise her biri kendine düşen taşınmaz malın tescilini isteyebilir. Tescil yetkisi yoksa, bütün mirasçıların bizzat veya vekaleten tescil isteminde bulunması, bu mümkün olmadığı takdirde tescil için mahkemeden karar alınması gerekir.

5) Paylı (müşterek) mülkiyet olarak kayıtlı taşınmaz malların pay sahipleri arasında aynen taksiminde, tüm maliklerin bizzat veya yetkili temsilcilerinin katılımıyla resmi senet düzenlenmek suretiyle; ifrazen taksim işleminde ise, kadastro müdürlüğünce düzenlenecek değişiklik beyannamesiyle birlikte yine tüm maliklerin veya yetkili vekillerinin katılımıyla resmi senet düzenlenmek suretiyle taleplerin karşılanması gerekir.

6) Ayrıca taşınmaz malın varsa veraset ve intikal vergisi ile vakıf taviz bedeli ilişiği kestirilir.


c) Resmi Senedin Yazım Örneği (Müşterek Mülkiyet)

BİR TARAFTAN :Osman GÜRDAL:Ömer oğlu,Faik GÜRDAL: Ömer oğlu, Ümmühan GÜRDAL:Ömer kızı, (Vergi No:….)

DİĞER TARAFTAN :Baki GÜRDAL:Ömer oğlu,Memduh GÜRDAL:Ömer oğlu.. (Vergi No:….).

aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

….Köyü/Mahallesi …..ada, ….parsel numaralı 500 m2 yüzölçümündeki “arsa” vasıflı taşınmaz mal ile ….Köyü/Mahallesi …..ada, ….parsel numaralı 490 m2 yüzölçümündeki “kargir ev ve arsası” vasıflı taşınmaz mal, ….Köyü/Mahallesi …..ada, ….parsel numaralı 900 m2 yüzölçümündeki “bağ ve ev” vasıflı taşınmaz mal, ….Köyü/Mahallesi …..ada, ….parsel numaralı 41.115 m2 yüzölçümündeki “tarla” vasıflı taşınmaz malların 1/2 hissesi Osman GÜRDAL,3/12 hissesi Faik GÜRDAL, 1/12′ şer hissesi Ümmühan GÜRDAL, Baki GÜRDAL ve Memduh GÜRDAL adına kayıtlı iken;malikler bizzat hareketle aralarında yapmış oldukları rıza-i taksim sonucunda ….Köyü/Mahallesi …..ada, ….parsel numaralı 500 m2 yüzölçümündeki “arsa” vasıflı taşınmaz mal Osman GÜRDAL’a, ….Köyü/Mahallesi …..ada, ….parsel numaralı 490 m2 yüzölçümündeki “kargir ev ve arsası” vasıflı taşınmaz mal Faik GÜRDAL’a, ….Köyü/Mahallesi …..ada, ….parsel numaralı 900 m2 yüzölçümündeki “bağ ve ev” vasıflı taşınmaz mal Ümmühan GÜRDAL’a, ….Köyü/Mahallesi …..ada, ….parsel numaralı 41.115 m2 yüzölçümündeki “tarla” vasıflı taşınmaz malın 1/2′şer hisselerle Baki GÜRDAL ve Memduh GÜRDAL’a isabet edecek şekilde taksim ettiklerini ve adlarına tescilini istediklerini, bu taşınmazmalların bu güne kadar olan emlak vergilerinin ödenmesinden taraflarının müteselsilen sorumlu olduklarını, taraflarca devir ve temlik için gösterilen değerin bu taşınmazmalın emlak vergisi değerine yeniden değerlendirme oranı uygulanmak suretiyle bulunacak değerden düşük olmadığını, aksi halde aradaki fark için ödenmesi gereken harçların V.U.K. gereğince taraflarından cezalı olarak tahsil edilmesini kabul ettiklerini birlikte ifade ve beyan ettiler.

d) Tapuya Tescil Örneği

2.3.2000 876
Osman GÜRDAL: Ömer oğlu 1/2 İntikal 5.7.1999 3254
2.3.2000 876
Faik GÜRDAL: Ömer oğlu 3/12 İntikal 5.7.1999 3254
2.3.2000 876
Ümmühan GÜRDAL: Ömer kızı 1/12 İntikal 5.7.1999 3254
2.3.2000 876
Baki GÜRDAL: Ömer oğlu 1/12 İntikal 5.7.1999 3254
2.3.2000 876
Memduh GÜRDAL: Ömer oğlu 1/12 İntikal 5.7.1999 3254
Osman GÜRDAL: Ömer oğlu Tam Taksim 2.3.2000 876

e) Tapu Senedi Yazım Örneği

Taşınmaz malın 1/2 hissesi Ömer oğlu Osman GÜRDAL, 3/12 hissesi Faik GÜRDAL, 1/12′ şer hissesi Ümmühan GÜRDAL, Baki GÜRDAL ve Memduh GÜRDAL adına kayıtlı iken; hissedarlar arasında yapılan rıza-i taksiminden tescil edildi.

f) İşlemin Mali Yönü:

492 sayılı Harçlar Kanununa ekli (4) sayılı Tarifenin (6. a, b, c) pozisyonlarına göre;

1) Taksim, terekeye dahil (henüz iştirak halinde bulunan) taşınmaz malların, kanuni ve mansup mirasçılar arasında aynen ve ifrazen yapılacak ise veya imar parselasyon planlarının uygulanması sonucu şuyulanan parsellerin pay sahipleri arasında rızaen veya hükmen yapılmakta ise, taşınmaz malların genel beyan döneminde beyan edilen emlak vergisi değerinden (diğer yıllarda bir önceki senenin emlak vergisi değerine her yıl Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranı uygulanarak bulunacak değerden) az olmamak üzere beyan edilecek değerleri üzerinden, Binde 9 oranında tapu harcı,

2) Müşterek mülkiyete konu olan taşınmaz malların ifrazen veya hükmen pay sahipleri arasında aynen veya ifrazen taksiminde, taşınmaz malların genel beyan döneminde beyan edilen emlak vergisi değerinden (diğer yıllarda bir önceki senenin emlak vergisi değerine her yıl Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranı uygulanarak bulunacak değerden) az olmamak üzere beyan edilecek değerleri üzerinden, Binde 3.6 oranında tapu harcı tahsil edilir.

3) İfrazen yapılan taksim işlemlerinde; ifraz, taksim işleminin zorunlu kıldığı bir işlem olduğundan, ifraz harcı alınmadan sadece taksim harcı alınması gerekmektedir. (492 Sayılı Kanunun 64. maddesi, 1450 sayılı Gn.)

4) Taşınmaz malın varsa veraset ve intikal vergisi ilişiği kestirilir.

5) Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilir.

ÖLÜNCEYE KADAR BAKMA AKDİ

a) Tanım ve Açıklama

Bir taşınmaz malın mülkiyetinin devri karşılığında bir kimsenin diğer birini ölünceye kadar bakıp görüp gözetmeyi taahhüt etmesidir (BK.511).

Ölünceye kadar bakma akdi tapu sicil müdürlüğünde resmi senet şeklinde yapılabilir. Bunun yanında noterde ve sulh hakimi huzurunda da yapılabilir. Noter veya sulh hakimi huzurunda yapılmış ise tapu sicil müdürlüğünde tekrar resmi senet düzenlemeye gerek yoktur. Akitsiz işlemler bölümünde izah edildiği üzere tescil istem belgesi düzenlenir.

Akdin konusu olan taşınmaz malın mutlaka kendisine bakılacak olana ait olması gerekmez. Üçüncü bir kimseye de ait olabilir. Bu halde resmi senede onun da imzasının alınması şarttır. Bakım borçlusu veya alacaklısının birden çok kişi olması mümkündür.

Tüzel kişiler de bakım borçlusu olabilir.

Ölünceye kadar bakma akdinde taşınmaz malını temlik edenin kanuni ipotek tesis etme hakkı vardır. Bu kanuni ipotek resmi senedinin içerisinde yazılabileceği gibi işlem tarihinden itibaren üç ay içinde tesis edilebilir.

Kanuni ipotek karşı tarafın kabul edeceği değer üzerinden, kabul etmezse mahkemece tayin edilecek bedel üzerinden tesis edilebilir. Ancak bakım alacaklısı resmi senette yazılı taşınmazın harca esas değeri üzerinden kanuni ipotek tesisini isterse karşı tarafın iznine veya mahkeme kararına gerek yoktur.

Ölünceye kadar bakma akdine istinaden edinilen taşınmaz malın başkalarına devrinde bir sakınca yoktur.

b) İstenen Belgeler

1) İşleme konu taşınmaz mala ait, tapu senedi, yoksa taşınmaz malın ada ve parsel numarasını belirtir belge veya malikin sözlü beyanı,

2) Tarafların fotoğraflı nüfus cüzdanı, pasaport veya avukat kimliği ile vesikalık fotoğrafları, T.C. Kimlik ve vergi numarası,

3) İşlem taraflarında temsilci sıfatıyla katılan var ise, temsile ilişkin belge.

c) Resmi Senedin Yazım Örneği

BİR TARAFTAN……: Salih Yılmaz KAFADAR : Kasım oğlu (Vergi No:…)

DİĞER TARAFTAN: Ali Kemal DOĞRU :Mustafa oğlu (Vergi No:…)

aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

Yıldız mahallesinde bulunan 456 ada 56 parsel sayılı 134 M2 miktarındaki ahşap evin tamamı ben Salih Yılmaz KAFADAR adıma kayıtlı iken; 10.000.000.000. (Onmilyar) TL. kıymetindeki taşınmaz malımı beni ölünceye kadar bakıp beslemek ve görüp gözetmek kaydıyla Ali Kemal DOĞRU’ya temlik ettim, adına tescilini isterim.

Salih Yılmaz KAFADAR
Adres: Konur Sk. No: 7/2 (imza)
Kızılay/Ankara

Tapu sicilinde Salih Yılmaz KAFADAR adına kayıtlı olan işbu taşınmazın temlikini, onu ölünceye kadar bakıp beslemek ve görüp gözetmek kaydıyla aynen kabul ettim.
Adres: Sümer Sk. No: 6/3 Ali Kemal DOĞRU
Bakanlıklar/Ankara (İmza)

Akitler …. … ile …. …..’ yı tanırız. Tasarrufa ehil bulunduklarını, hür ve serbestçe açığa vurdukları irade ve arzularına uygun olarak bu resmi senedi imza ettiklerini beyan ve tasdik ederiz.

Tanık Tanık

Tapu kütüğünde Salih Yılmaz KAFADAR adına kayıtlı taşınmazın kaydında leh ve aleyhinde herhangi bir hak ve takyidat mevcut değildir. Akid taraflarının Medeni Haklarını kullanmaya ehil olduklarını tapu sicil tüzüğüne göre tespit ettim. Tanıklığa engel halleri bulunmayan tanıklar, görevli memur ve benim huzurumda işbu resmi senedin okunup imzalanması üzerine, talep edilen ölünceye kadar bakma akdini tapu siciline 6.5.1996 tarih 3750 yevmiye numarası ile tescil ettim. 6.5.1996

Tapu Sicil Müdürü

Ayrıca, devir için bildirilen değerin emlak vergisi beyan değerine uygulanacak yeniden değerleme oranından düşük olmadığı, düşük olması halinde aradaki farkın Vergi Usul kanununa göre cezalı olarak tahsil edileceği, emlak vergisinin ödenmesinden devreden ve devir alanın müteselsilen sorumlu olduğunu bildiklerini, taraflar, tanıklar huzurunda karşılıklı ifade ve beyan ettiler………

d ) Tapuya Tescil Örneği

6.5.1996 3750
Salih Yılmaz KAFADAR : Kasım oğlu Satış 1.1.1996 152
Ali Kemal DOĞRU : Mustafa oğlu ÖKB 6.5.1996 3750

e) Tapu Senedinin Yazım Örneği

Taşınmaz malın tamamı Salih Yılmaz KAFADAR adına kayıtlı iken, ölünceye kadar bakma akdinden tescil edildi.

f) İşlemin Mali Yönü

1) Taşınmaz malların ölünceye kadar bakma akdine dayanarak devir ve iktisabında 492 sayılı Harçlar Kanuna ekli (4) sayılı Tarifenin 20/a pozisyonu uyarınca, taşınmaz malın genel beyan döneminde beyan edilen değerinden (diğer yıllarda bir önceki senenin emlak vergisi değerine her yıl Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranı uygulanarak bulunacak değerden) az olmamak üzere beyan edilen değeri üzerinden, bakım borçlusu ve bakım alacaklısından binde 15 oranında tapu harcı tahsil edilir.

2) Ayrıca, kanuni ipotek tesisi talebinde bulunulur ise; teminat gösterilecek miktar üzerinden binde 3.6 oranında harç ve binde 7.5 oranında damga vergisi tahsil edilir.

3) Taşınmaz malın varsa veraset ve intikal vergisi ile vakıf taviz bedeli ilişiği kestirilir.

4) Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilir.

KAMULAŞTIRMA

a) Tanım ve Açıklama

Kamulaştırma, Devlet veya kamu tüzel kişilerince, kamu yararının gerektirdiği hallerde, karşılığını peşin ödemek şartıyla, özel mülkiyette bulunan taşınmaz malların tamamına veya bir kısmına el konulması veya üzerinde irtifak hakkı tesis edilmesi işlemidir.

Kamulaştırmanın tapuya tescili malikin rızasıyla (rızaen) veya mahkeme kararı ile (hükmen) yapılmaktadır. Kamulaştırılacak taşınmaz malın maliki kamulaştırmaya razı olursa, Tapu Kanununun 26. Maddesine göre tapu sicil müdürlüğünce resmi senet düzenlenir. Bu resmi senedi taşınmaz maliki ile kamulaştırmayı yapan idarenin temsilcisi imzalar.

Taşınmaz malın bir kısmı da kamulaştırılabilir. Hisseli taşınmazlarda bir veya birkaç hissedarın hissesinin kamulaştırılması da mümkündür.

Taşınmaz üzerinde ipotek, haciz, ihtiyati haciz, ihtiyati tedbir, vakıf şerhi ve benzeri takyitler bulunması kamulaştırmaya engel değildir. (TKGM. Gn.1467, 1483, 1995/13, 2001/10, 09.07.2002/134-2366, 21.04.2003/1276, 26.01.2004/430).

Trampa yolu ile kamulaştırma yapılması mümkündür.

b) İstenen Belgeler

1) Kamulaştırıcı idarenin temsilcisini de gösterir yazılı talebi.

2) a) Kısmi kamulaştırılmalarda kadastro müdürlüğünün üst yazısına ekli kamulaştırma haritası ve ekleri (3 takım dosya).

b) Kadastro görmeyen yerlerde ise, (2 takım dosya). TKGM.Gn.1994/5 eki yön.

3) Tarafların fotoğraflı nüfus cüzdanı, pasaport veya avukat kimliği ile vesikalık fotoğrafları, T.C. Kimlik ve vergi numarası, (İdare vergiden muafsa idarenin vergi numarası aranmaz)

c) Resmi Senet Yazım Örneği

BİR TARAFTAN : Fazıl İhsan AYERDEN: İsmail oğlu (Vergi No:…)

DİĞER TARAFTAN:Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünü temsilen: Cevdet HATİPOĞLU
aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

Kastamonu İli Merkez İlçe Kurtu Mahallesi Ilıman Handabaş Mevkiinde kain 150 ada 44 parseli teşkil eden 40 m2 miktarlı bahçe vasıflı parselin tamamı Fazıl İhsan AYERDEN adına kayıtlı iken; taşınmazın tamamını 12.080.000 (ONİKİMİLYONSEKSENBİN)TL.sı bedel karşılığında Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünce kamulaştırması nedeniyle devrettiğini ve kamulaştırıcı idare adına tescilini talep ettiğini,diğer taraftan D.S.İ. Genel Müdürlüğünü temsilen Cevdet HATİPOĞLU’da yukarıda yazılı taşınmaz malın tamamını aynı bedel ve şartlarla devraldığını, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü adına tescilini talep ettiğini beyan etmiştir…..
d) Tapuya Tescil Örneği

5.5.2000 2376
Fazıl İhsan AYERDEN : İsmail oğlu Tam intikal 3.4.1986 1743
Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Tam Kamulaştırma 5.5.2000 2376

e ) Tapu Senedinin Yazım Örneği

Taşınmaz malın tamamı Fazıl İhsan AYERDEN adına kayıtlı iken Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü’nce kamulaştırılma işleminden tescil edildi.

f) İşlemin Mali Yönü

1) Kamulaştırma işleminin tescilinde, 492 sayılı Harçlar Kanununa ekli (4) sayılı Tarifenin 20.a Pozisyonu uyarınca kamulaştırıcı idare harçtan muaf değilse kamulaştırma bedeli üzerinden satıcı ve alıcıya ait toplam, Binde 30 oranındaki harcın idareden tahsili gerekir.

2) Trampa şeklinde yapılan kamulaştırmalarda harçların trampada olduğu gibi her taşınmaz için ayrı ayrı hesaplanması gerekir.

3) İrtifak hakkı kurulması şeklinde yapılan kamulaştırmalarda kamulaştırıcı idareden, kamulaştırma bedeli üzerinden, 492 sayılı Harçlar Kanununa ekli (4) sayılı Tarifenin 20.e pozisyonu uyarınca, Binde 15 oranında harç tahsili gerekir.

4) Döner Sermaye Ücreti ise 2004/13 sayılı genelgede belirtilen esaslar çerçevesinde değerlendirilir.

KAT MÜLKİYETİ

a) Tanım ve Açıklama

Tamamlanmış bir yapının kat, daire, iş bürosu, dükkân, mağaza, mahzen, depo gibi bölümlerinden ayrı ayrı ve başlı başına kullanılmaya elverişli olanları üzerinde, o gayrimenkulün maliki veya ortak malikleri tarafından, Kat Mülkiyeti Kanunu hükümlerine göre, bağımsız mülkiyet hakları kurulabilir (KMK. 1).

Kat irtifakı arsa payına bağlı bir irtifak çeşidi olup, yapı tamamlandıktan sonra arsanın malikinin veya kat irtifakına sahip ortak maliklerin veya bunlardan birinin tapu idaresine yapacağı yazılı bir istem üzerine, bu kanunda gösterilen şartlar uyarınca, kat mülkiyetine çevrilir (KMK. 3).

Kat mülkiyeti ve kat irtifakı resmi senetle ve tapu siciline tescil ile doğar. (KMK.10) Ancak malikin tek olması durumunda, resmi senet düzenlenmez.

Ana gayrimenkulün tümünün mülkiyeti (Kat mülkiyetine) çevrilmeden o gayrimenkulün yalnız bir veya birkaç bölümü üzerinde kat mülkiyeti kurulamaz. Ancak, blok yapılarda en az 8 bağımsız bölümü kapsayan blok veya blokların tamamlanmış olması halinde, kat mülkiyetine dönüştürülebilir. Bloklar 8 er bağımsız bölümden az ise arsa üzerindeki yapıların % 40 ının tamamlanmış olması koşulu aranır. Yaygın yapılardan (villalar gibi) yerleşim durumunu gösterir vaziyet planına göre yapılacak bağımsız bölümlerin % 40 ının tamamlanmış olması aranır. (TKGM 1454 Gn.)
Kat mülkiyetinin tescili, tapu memurunca düzenlenen resmi senet uyarınca veya bir mahkeme hükmü uyarınca yapılır.

b) İstenen Belgeler

1. Dilekçe : Bütün bağımsız bölümlerin ayrı ayrı değerleri ile bu bölümlere, değerleri ile orantılı olarak ayrılan arsa paylarını gösterir tüm maliklerce imzalanmış dilekçe. (İstenildiğinde bu dilekçe tapu sicil müdürlüğü görevlilerince yazılır.)

2. Genel İnşaat Projesi : Bir mimar veya mühendis tarafından yapılmış olması ve doğruluğunun belediyece (belediye sınırları dışında Bayındırlık ve İskan Müdürlüğünce) tasdik edilmiş olması gerekir.

3. Vaziyet Planı : Bir arsa üzerinde yapılan birden fazla yapıların (blok veya ayrı ayrı) arsa içindeki konumu, varsa özel yol, yeşil saha, spor tesisleri gibi ortak yerlerin açıkça gösterilmesi ve belediyece tasdik edilmiş olması gerekir. Genel inşaat projesinde, vaziyet planı mevcut ise ayrıca vaziyet planı ibrazına gerek yoktur.

4. Yapı kullanma izin belgesi (İskan ruhsatı) : Tüm bağımsız bölümlere ilişkin yapı kullanma izin belgesi aranmalıdır.

5. Fotoğraf: Ana gayrimenkulün ön ve arka cephelerini ve mümkünse yan cephelerini gösterir en az 13 x 18 cm. boyutlarında alması ve belediyece tasdik edilmiş olması gerekir.

6. Liste: Listenin, her bağımsız bölümün arsa payını, kat, daire, iş bürosu gibi nevini ve bunların birden başlayıp sıra ile giden numarasını, varsa eklentisini göstermesi ile ana gayrimenkulün maliki veya bütün paydaşları tarafından imzalanması ve noterden tasdikli olması gerekir.

7. Yönetim Planı: Ana gayrimenkulün yönetimini düzenleyen yönetim planının her sayfasının bütün maliklerce imzalanmış olması gerekir.

8. Maliklerin veya yetkili temsilcilerinin fotoğraflı nüfus cüzdanları, T.C. Kimlik ve Vergi numaraları, vesikalık fotoğrafları.

9. Kat irtifakı kurulmuş bir taşınmaz malın kat mülkiyetine geçişte; 1, 2, 3, 6 ve 7 nci maddelerdeki belgeler kat irtifakı tesisinde alındığından yeniden ibraz edilmesine gerek yoktur.

Sadece, yapı kullanma izni (iskan ruhsatı), fotoğraf ve yönetim planının (verilmemiş ise) ibrazı halinde maliklerden birinin veya yöneticinin talebine istinaden kat mülkiyeti kurulur.

c) Resmi Senedin Yazım Örneği

BİR TARAFTAN : Ali HAZAL Mustafa oğlu – Ferhan KONUŞ : Kemal Oğlu

DİĞER TARAFTAN: Şengül ER Mecit Kızı – Abdil ER : Osman oğlu

aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

Demetevler Mahallesinde bulunan 34 ada 5 parsel sayılı 612 M2 miktarındaki beş katlı kargir apartmanda 1/12 hisse Ali HAZAL, 2/12 hisse Ferhan KONUŞ , 2/12 hisse Şengül ER , 7/12 hisse Abdil ER adlarına kayıtlı iken; adı geçen malikler, Yenimahalle Belediyesi İmar Müdürlüğünden 1.3.1994 tarih 320 sayı ile tasdikli genel inşaat projesi, yine Ankara 5. Noterliğinden tasdikli 6.6.1994 tarih 12234 yevmiyeli liste ve ibraz ettikleri dilekçelerinde sıra ve nitelikleri belirtilen bağımsız bölümler için ana yapının tamamını (12) arsa payı itibar ettiklerini, aşağıda yazılı olduğu üzere taşınmazın mülkiyetini 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu gereğince kat mülkiyetine çevirdiklerini, diğer yerlerin ortak yerlerden olduğunu, ana yapının 1.7.1994 tarihli 42 maddeden ibaret yönetim planı gereğince yönetileceğini, taraflar karşılıklı ifade ve beyan ettiler…….

Kat B.. Böl. No. Arsa Payı Niteliği Eklentisi Maliki

Zemin (1) 1/12 Mesken 1 nolu kömürlük Ali HAZAL
Birinci (2) 2/12 Mesken 2 nolu kömürlük Ferhan KONUŞ
İkinci (3) 2/12 Mesken 3 nolu kömürlük Şengül ER
Üçüncü (4) 3/12 Mesken 4 nolu kömürlük Abdil ER
Dördüncü (5) 4/12 Mesken 5 nolu kömürlük Abdil ER

d) Tapuya Tescil Örneği

Sözleşme düzenlenince, ana gayrimenkulün kayıtlı bulunduğu tapu kütüğü sayfasındaki (Mülkiyet) hanesine (Bu gayrimenkulün mülkiyeti kat mülkiyetine çevrilmiştir) ibaresi yazılır. Kat mülkiyetine konu olan her bağımsız bölüm, kat mülkiyeti kütüğünün ayrı bir sayfasına o bölüme bağlı arsa payı ve anagayrimenkulün kayıtlı bulunduğu genel kütükteki pafta, ada, parsel, cilt ve sayfa numaraları gösterilmek suretiyle tescil edilir;

Anagayrimenkulün kayıtlı bulunduğu genel kütük sayfasına da, bağımsız bölümlerin kat mülkiyeti kütüğündeki cilt ve sayfa numaraları işlenmek suretiyle, kütükler arasında bağlantı sağlanır.

Anagayrimenkulün sayfasında evvelce mevcut olan haklara ait sicil kaydı, Tapu Sicili Tüzüğünün (taksim halinde kayıtların nakli) ne dair hükümlerine göre, bağımsız bölümlerin kat mülkiyeti kütüğündeki sayfasına nakledilir.
Kat mülkiyeti kütüğüne tescil edilen her bağımsız bölüm ayrı bir gayrimenkul niteliğini kazanır.

Ali HAZAL : Mustafa oğlu Tam Kat Mülkiyeti 3.8.2000 4532

e) Tapu Senedinin Yazım Örneği

Taşınmaz malın 1/12 hisse Ali HAZAL, 2/12 hisse Ferhan KONUŞ , 2/12 hisse Şengül ER , 7/12 hisse Abdil ER adlarına kayıtlı iken; adı geçen maliklerce kat mülkiyeti kurulmasından tescil edildi.

f) İşlemin Mali Yönü:

1) Kat mülkiyeti kurulması işlemi hiçbir vergi ve harca tabi değildir. (Cins değişikliği işlemi hariç.)

2) Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilir.

KAT İRTİFAKI


a) Tanım ve Açıklama

Bir arsa üzerinde yapılmakta veya ilerde yapılacak olan bir veya birden çok yapının kat, daire, iş bürosu, dükkan, mağaza, salon ve depo gibi ayrı ayrı ve başlı başına kullanmaya elverişli bölümleri üzerinde, yapı tamamlandıktan sonra geçilecek kat mülkiyetine esas olmak üzere, o arsanın maliki veya paydaşları tarafından arsa payına bağlı olarak kurulan irtifak hakkına (Kat İrtifakı) denir (KMK. 1/2, 2/c, 3/3).

Kat irtifakı bir arsanın maliki veya paydaşları lehine arsa payına bağlı olarak kurulur. Arsa payı kat irtifakından ayrı olarak devredilemeyeceği gibi miras yoluyla da geçmez ve başka bir hakla kısıtlanamaz. Arsa payı devredildiği zaman ona bağlı kat irtifakı da kendiliğinden devredilmiş olur.

Kat irtifakı, resmî senetle ve tapu siciline tescil ile doğar (KMK. 10/1).

Bu resmî senet tapu sicil müdürlüğünce düzenlenir (KMK. 13/1). Kat irtifakına konu olan arsanın tamamı bir kişiye ait ise resmî senet düzenlenmeyip istem belgesi düzenlenmektedir.

b) Kat İrtifakı Kurulmasının Şartları

1) Anayapı henüz tamamlanmamış olmalıdır.

2) Yapılacak bölümler bağımsız olmalıdır.

3) Yapılacak yapının tamamında kat irtifakı kurulmalıdır.

4) Maliklerin tümü istemde bulunmuş olmalıdır.

5) Birden çok malik varsa resmî senet, tek malik varsa istem belgesi düzenlenmiş olmalıdır.

6) Kanunda belirtilen aşağıdaki belgeler getirilmiş olmalıdır.

c) İstenen Belgeler

1) Dilekçe: Bütün bağımsız bölümlerin ayrı ayrı değerleri ile bu bölümlere, değerleri ile orantılı olarak ayrılan arsa paylarını gösterir tüm maliklerce imzalanmış dilekçe.

2) Genel İnşaat Projesi: Bir mimar veya mühendis tarafından yapılmış olması ve doğruluğunun belediyece (belediye sınırları dışında bayındırlık ve iskan müdürlüğünce) tasdik edilmiş olması gerekir.

3) Bir arsa üzerine birden fazla inşa edilen yapıların her birinin projede ayrı ayrı gösterilmesi ve blok yapılarda, her blok için ayrı proje verilmesi zorunludur.

4) Vaziyet Planı: Bir arsa üzerine yapılacak birden fazla yapıların (blok veya ayrı ayrı) arsa içindeki konumunu, varsa özel yol, yeşil saha, spor tesisleri gibi ortak yerlerin açıkça gösterilmesi ve belediyece tasdik edilmiş olması gerekir. Genel inşaat projesinde, vaziyet planı mevcut ise ayrıca vaziyet planı ibrazına gerek yoktur.

5) Yönetim Planı: Ana gayrimenkulün yönetimini düzenleyen yönetim planının her sayfasının bütün maliklerce imzalanmış olması gerekir.

6) Liste: Listenin, her bağımsız bölümün arsa payını, kat, daire, iş bürosu gibi niteliğini ve bunların birden başlayıp sıra ile giden numarasını, varsa eklentisini göstermesi ve ana gayrimenkulun maliki veya bütün paydaşları tarafından imzalanması ve noterden tasdikli olması gerekir.

7) İşleme konu taşınmaz mala ait, tapu senedi, yoksa taşınmaz malın ada ve parsel numarasını belirtir belge veya malikin sözlü beyanı,

8) Tarafların fotoğraflı nüfus cüzdanı, pasaport veya avukat kimliği ile vesikalık fotoğrafları, T.C. Kimlik ve vergi numarası,

9) İşlem taraflarında temsilci sıfatıyla katılan var ise, temsile ilişkin belge.

d) Resmi Senedin Yazım Örneği

BİR TARAFTAN : Serpil Selma AZRA : Efe kızı

DİĞER TARAFTAN : Efe DURU : Cevdet oğlu

aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

İzmir İli, Ödemiş İlçesi, Atatürk Mahallesinde kain 256 ada, 182 parsel sayılı 192.75 m2 miktarlı arsanın 1/4 hissesi Serpil Selma AZRA ve 3 /4 hissesi Efe DURU adlarına kayıtlı iken; adı geçen malikler bizzat hareketle ibraz ettikleri Ödemiş Belediyesi İmar Müdürlüğünce 22.04.1994 tarih ile tasdik olunan Genel İnşaat Projesi uyarınca inşaa halinde bulunan kargir apartmanın, Ödemiş 2. Noterliğince 30.06.1998 tarih, 08155 sayı ile tasdik olunan listede bağımsız bölüm numaraları ve nitelikleri belirtilen bağımsız bölümler için ana gayrimenkulun tamamını (16) arsa payı itibar ettiklerini zemin kat (1) ve Birinci kat (2) nolu meskenlere 4/16′şar ve İkinci katta (3) nolu dubleks meskene de 8/16 arsa payı ayırarak,(1) nolu meskende Serpil Selma AZRA , (2) ve (3) nolu meskenlerde Efe DURU lehine 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu uyarınca kat irtifakı tesisini istediklerini ve Bodrum kattaki E:1 nolu Kömürlüğü (2) ve E:3 nolu Kömürlük ile çatı katında E:2 nolu Depoyu (3) bağımsız bölüm numaralı meskenlere eklenti olarak tahsis ettiklerini ve anagayrimenkulu 05.04.1999 tarihli yönetim planındaki esaslara göre yöneteceklerini, anagayrimenkuldeki diğer yerlerin ortak yerlerden olduğunu birlikte ifade ve beyan ettiler………

e) Kat İrtifakının Tescil Örneği

Yönetim planı ve eklentilerin beyanlar hanesinde gösterilmesi.

Kat irtifakı kurulurken yönetim plânı tarihinin anataşınmaza ait kütük sayfasının beyanlar hanesinde gösterilmesi gerekir. Ayrıca TKGM. 1997/10 sayılı genelgede kat irtifakının tescili hususu ayrıntılı olarak açıklanmıştır.

Örnek: Yönetim planı:05.04.1999

Katı B.Bölüm no Eklentisi
Bodrum 2 (E: 1) Kömürlük
Çatı 3 (E: 2) Depo ve
(E:3) Kömürlük

Kat İrtifakının İrtifak Hakları Sütununda Tescil Örneği

Kat irtifakları; arsa payı, bulunduğu kat nitelik ve bağımsız bölüm numarası ve sahibi gösterilerek Tapu Sicil Tüzüğünün 30. maddesinde gösterildiği şekilde ana taşınmazın irtifak hakları sütununa tescil edilir.

Örnek:a – M: 4/16 arsa paylı zemin kat (1) nolu meskende Serpil Selma AZRA lehine,4/16 arsa paylı birinci katta (2) nolu meskende Efe DURU lehine, 8/16 arsa paylı ikinci kattaki (3) nolu dubleks meskende Efe DURU lehine kat irtifakı. Tarih Yev.

Kat İrtifakının Kat Mülkiyeti Kütüğünde Tescili Örneği

Tapu kütüğünün irtifak hakları ve beyanlar sütununda yukarıda izah edilen işlemler tamamlandıktan sonra; bu sayfanın beyanlar hanesine kırmızı mürekkeple “Bu taşınmazın üzerinde kat irtifakı kurulmuştur.” şeklinde belirtme yapılarak, kat irtifakına ait tarih ve yevmiye numarası yazıldıktan sonra, kat irtifaklı bağımsız bölümlerden her biri kat mülkiyeti kütüğünün ayrı bir sayfasına tescil edilecektir. Ayrıca sayfalar arasında bağlantı kurulması gerekmektedir. Ancak taşınmazın cinsinde bu aşamada bir değişiklik yapılmayacaktır. İleride kat mülkiyetine geçilmesi talep edildiğinde taşınmazın cinsi yapı kullanma izin belgesine uygun olarak değiştirilecektir.

Örnek:

(1 nolu mesken)
Serpil Selma AZRA : Efe kızı Tam Kat İrtifakı 5.4.1999- 2341
(2 nolu mesken,3 nolu dubleks mesken)
Efe DURU : Cevdet oğlu Tam Kat İrtifakı 5.4.1999- 2341

f) Tapu Senedinin Yazım Örneği

Taşınmaz ¼ hissesi Serpil Selma AZRA ve ¾ hissesi Efe DURU adlarına kayıtlı iken kat irtifakı tesisinden tescil edildi.

g) İşlemin Mali Yönü

1) Kat irtifakı kurulması işlemi hiçbir vergi ve harca tabi değildir.Kat Mülkiyeti Kanununa göre kat mülkiyeti ve kat irtifakı kurulması, mülkiyetin başkasına devrini ihtiva etmedikçe her çeşit harç ve vergiden istisnadır.

2) Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilir.

İNTİFA HAKKI

a) Tanım ve Açıklama

İntifa hakkı, ona sahip olan kişinin (en çok) hayatı ile sınırlı olarak, başkasına ait bir taşınmazdan tamamıyla yararlanmak ve kullanmak hakkıdır.(MK. 794-822)

İntifa hakkı sınırlı bir ayni haktır. Şahsi irtifak hakları grubuna girer. Bu hak, sahibine hakkın konusu şey üzerinde tam yararlanma hakkı sağlar. Ancak bunun aksi sözleşmeyle kararlaştırılabilir (MK.794).

Taşınmazın mülkiyetini kuru (çıplak) mülkiyet ve intifa (yararlanım) hakkı olmak üzere ikiye ayırmak mümkündür.

b) İstenen Belgeler

1) İşleme konu taşınmaz mala ait, tapu senedi, yoksa taşınmaz malın ada ve parsel numarasını belirtir belge veya malikin sözlü beyanı,

2) Tarafların fotoğraflı nüfus cüzdanı, pasaport veya avukat kimliği ile vesikalık fotoğrafları, T.C. Kimlik ve vergi numarası,

3) İşlem taraflarında temsilci sıfatıyla katılan var ise, temsile ilişkin belge.

4) İntifa hakkı mahkeme kararı ile tesis edilecekse kesinleşmiş mahkeme kararı.

5) Kanuni intifa hakkı tesis edilecekse, sağ kalan eşin intifa hakkını seçtiğine dair veraset senedi,

Kurulması

Medeni Kanunun 795. maddesine göre, “İntifa hakkı … taşınmazlarda tapu kütüğüne tescil ile kurulur.

…taşınmazlarda intifa hakkının kazanılması ve tescilinde, aksine düzenleme olmadıkça, mülkiyete ilişkin hükümler uygulanır…” hükmünü içermektedir.

Kuruluş şekillerine göre intifa hakkının üç çeşidi vardır;

-Sözleşmeyle kurulan intifa hakkı,
-Kanuni (yasal) intifa hakkı.
-Mahkeme kararıyla kurulan intifa hakkı,

İntifa Hakkında Süre ve Bedel

1) Süre: İntifa hakkı süreli veya hak sahibinin hayatı boyunca tanınabilir. Süresiz olarak tanınması halinde veya hak sahibinin hayatından daha uzun bir süre öngörülmüş olması halinde hakkın süresinin hak sahibinin hayatı ile sınırlı olduğu kabul edilir.

Tüzel kişilerde ise en çok yüz sene süre öngörülebilir. Öngörülen süreden önce tüzel kişiliğin sona ermesi (infisahı) halinde hak sona erer (MK.797).

2) Bedel: İntifa hakkı bedelli (ivazlı) veya bedelsiz (ivazsız) tanınabilir. Bedelli intifaya satış, bedelsiz intifaya bağış hükümleri uygulanır.

c) Resmi Senedin Yazım Örneği

BİR TARAFTAN : İbrahim YILDIZ : Ali oğlu, (Vergi No….)
DİĞER TARAFTAN : Gürsel Öcal DÖRTGÖZ : İbrahim oğlu (Vergi No….)

aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

Afyon ili Kurtuluş Mahallesi 150 ada 27 parsel sayılı 800 m2 miktarındaki bahçeli kargir apartmanın tamamı İbrahim YILDIZ adına kayıtlı iken;adı geçen malik bizzat hareketle bu taşınmazmalın kuru mülkiyetini üzerinde bırakarak intifa hakkını 5.000.000.000(BEŞMİLYAR)TL.sı bedel karşılığında,10 sene müddetle Gürsel Öcal DÖRTGÖZ’e tanıdığını,intifa hakkı bedelini nakten tamamen ve paşinen aldığını,intifa hakkı lehtarı Gürsel Öcal DÖRTGÖZ’de intifa hakkını yukarıda yazılı bulunan bedelle aynen kabul ettiğini ve adına tesçilini istediğini,bu taşınmazmalın bu güne kadar olan emlak vergilerinin ödenmesinden taraflarının müteselsilen sorumlu olduklarını,taraflarca devir ve temlik için gösterilen değerin bu taşınmazmalın emlak vergisi değerine yeniden değerlendirme oranı uygulanmak suretiyle bulunacak değerden düşük olmadığını, aksi halde aradaki fark için ödenmesi gereken harçların V.U.K. gereğince taraflarından cezalı olarak tahsil edilmesini kabul ettiklerini birlikte ifade ve beyan ettiler.

d) Tapuya Tescil Örneği

İntifa hakkı, irtifak hakları sütununa Tapu Sicil Tüzüğünün 30. maddesine istinaden a, b, c gibi bir harf altında mükellefiyet anlamına gelen (M) harfi yazıldıktan sonra tarih ve yevmiyeyi içerecek şekilde tescil edilir. Bu tescilde, hak sahibinin, adı soyadı, baba adı ve hakkın varsa süresi ile hakkın türünün intifa hakkı olduğu belirtilir.

Örnek: a- M: İntifa hakkı on yıl süreyle İbrahim oğlu Gürsel Öcal DÖRTGÖZ’e aittir. 27.9.1999 – 2957 yevmiye.

e) İşlemin Mali Yönü

Tapu Harcı Açısından, İntifa Hakkının Taşınmazdaki Değere Oranı:

Tahsil edilecek tapu harçlarının hesabında, taşınmazın emlak vergisi beyan değerinin 2/3′ü intifa hakkı olarak kabul edilmektedir. Örnek vermek gerekirse, işleme konu taşınmazın emlak vergisi beyan değeri 7.500.000.000.TL.sı ise 5.000.000.000.TL.sı intifa hakkı, 2.500.000.000.TL.sı kuru mülkiyete (çıplak mülkiyete) ayrılır.

1) İntifa hakkı tesisinde; Genel beyan döneminde beyan edilen emlak vergisi değerinden (diğer yıllarda bir önceki senenin emlak vergisi değerine her yıl Vergi Usül Kanunu hükümleri uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranı uygulanması sonucu bulunacak değerden) az olmamak üzere bildirilen bedel üzerinden, lehine intifa hakkı tanınandan 492 Sayılı Harçlar Kanununa ekli (4) sayılı tarifenin (20/e) pozisyonu uyarınca binde 15 oranında tapu harcı tahsil edilir.

İntifa hakkı bedelsiz olarak tanınıyor ise, yine lehine intifa hakkı tesis edilenden 4.a pozisyonu uyarınca binde 54 oranında tapu harcı tahsil edilir.

2) Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilir.

f) Terkini

1) Kanuni mirasçılar dışında, intifa hakkından, kuru mülkiyet sahibi lehine ivazsız (bedelsiz) feragat edilmesinde veya süreli intifa haklarında, sürenin dolması sebebiyle intifa hakkının terkininde, işleme konu taşınmazın genel beyan döneminde beyan edilen emlak vergisi değerinden (diğer yıllarda bir önceki senenin emlak vergisi değerine her yıl Vergi Usül Kanunu hükümleri uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranı uygulanması sonucu bulunacak değerden) az olmamak üzere, bildirilen değer üzerinden (4/a) nolu pozisyon uyarınca binde 54 oranında tapu harcı, kuru mülkiyet sahibinden tahsil edilir. İntifa hakkından feragat, bir bedel karşılığında yapılmakta ise, yine, lehine feragat edilen kuru mülkiyet sahibinden (20/e) pozisyonu uyarınca binde 15 oranında tapu harcı tahsil edilir.

2) İntifa Hakkı Sahibinin Bu Hakkından, Kanuni Mirasçı olan kuru mülkiyet sahipleri lehine bedelsiz feragat edilmesi halinde, (14) nolu pozisyon uyarınca, sadece terkin harcı tahsil edilir. Ancak, bu halde ayrıca intifadan dolayı, veraset ve intikal vergisinin tarh ve tahakkuku için, ilgili vergi dairesine bilgi verilir.

3) İntifa hakkı sahibinin ölümü sebebiyle terkinde, (14) nolu pozisyon uyarınca sadece terkin harcı tahsil edilir ve veraset ve intikal yönünden ilgili vergi dairesine duyuru yapılır.

OTURMA (SÜKNA ) HAKKI

a) Tanım ve Açıklama

Medeni Kanunun 823. maddesine göre, “Oturma hakkı, bir binadan veya onun bir bölümünden konut olarak yararlanma yetkisi verir.

Oturma hakkı başkasına devredilemez ve mirasçılara geçmez.

Kanunda aksine hüküm bulunmadıkça, intifa hakkına ilişkin hükümler oturma hakkına da uygulanır.” hükmünü içermektedir.

Oturma (sükna) hakkı bedelli veya bedelsiz tesis edilebilir.

b) İstenen Belgeler

1) İşleme konu taşınmaz mala ait, tapu senedi, yoksa taşınmaz malın ada ve parsel numarasını belirtir belge veya malikin sözlü beyanı,

2) Tarafların fotoğraflı nüfus cüzdanı, pasaport veya avukat kimliği ile vesikalık fotoğrafları, T.C. Kimlik ve vergi numarası,

3) İşlem taraflarında temsilci sıfatıyla katılan var ise, temsile ilişkin belge.

4) Sükna hakkı mahkeme kararı ile tesis edilecekse kesinleşmiş mahkeme kararı.

c) Resmi Senedin Yazım Örneği

BİR TARAFTAN : Huriye DÖRTGÖZ: Süleyman kızı,
DİĞER TARAFTAN : Salih Yılmaz KAFADAR: Kasım oğlu,

aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

Kastamonu ili Kurtuluş Mahallesi 150 ada 15 parsel sayılı 500 m2 miktarlı bahçeli kargir evin tamamı Süleyman kızı Huriye DÖRTGÖZ adına kayıtlı olup, Kasım oğlu Salih Yılmaz KAFADAR’dan nakten ve peşin olarak almış olduğu 3.150.000.000 (üçmilyaryüzellimilyon) TL karşılık kendisi ve ailesi ile birlikte oturmak şartıyla 10 yıl müddetle Medeni Kanunun 823. maddesi gereğince Oturma (sükna) hakkı tanıdığını ve bu hakkın tescilini istediğini, Kasım oğlu Salih Yılmaz KAFADAR da sükna hakkını aynen kabul ettiğini ve bu şekilde tapu siciline tescilini istediğini, bu taşınmazmalın bu güne kadar olan emlak vergilerinin ödenmesinden taraflarının müteselsilen sorumlu olduklarını,taraflarca devir ve temlik için gösterilen değerin bu taşınmazmalın emlak vergisi değerine yeniden değerlendirme oranı uygulanmak suretiyle bulunacak değerden düşük olmadığını, aksi halde aradaki fark için ödenmesi gereken harçların V.U.K. gereğince taraflarından cezalı olarak tahsil edilmesini kabul ettiklerini birlikte ifade ve beyan ettiler.

d)Tapuya Tescil Örneği

Sükna hakkı intifa hakkı gibi tapu kütüğünün irtifak hakları sütununa tescil edilir. Bu tescil Tüzüğün 30. maddesinde, gösterilen şekilde yapılır. Tescilde, a, b, c gibi harfler kullanıldıktan sonra, mükellefiyet anlamında (M) harfi yazılır ve hak sahibinin, adı, soyadı, baba adı, hakkın sükna olduğu, varsa süresi belirtilir.

Örnek: a-M : Sükna hakkı on yıl süreyle Kasım oğlu
Salih Yılmaz KAFADAR’a aittir. 15.8.1999 – 1815

e) İşlemin Mali Yönü

1) Sükna hakkı tesisinde; genel beyan döneminde beyan edilen emlak vergisi değerinden (diğer yıllarda bir önceki senenin emlak vergisi değerine her yıl Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranı uygulanarak bulunacak değerden) az olmamak üzere bildirilen bedel üzerinden, lehine sükna hakkı tanınandan 492 sayılı Harçlar Kanununa ekli (4) sayılı Tarifenin (20.e) pozisyonu uyarınca Binde 15 oranında tapu harcı tahsil edilir.

Sükna hakkı bedelsiz olarak tanınıyor ise, yine lehine sükna hakkı tesis edilenden (4) nolu pozisyon uyarınca Binde 54 oranında tapu harcı tahsil edilir. Bedelsiz tesiste ayrıca Damga Vergisi Kanuna ekli (I) sayılı tablonun 1/b pozisyonu uyarınca tutarı her yıl belirlenen miktarda maktu damga vergisi tahsil edilir

Medeni Kanunun 823 üncü maddesi gereği intifa hakkına ilişkin hükümler sükna hakkında da uygulanacağından sükna hakkının harca konu değeri taşınmaz malın emlak beyan değerinin 2/3′üdür

2) Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilir.

GEÇİT HAKKI

a) Tanım ve Açıklama

Geçit hakkı, başkasının arazisinden geçmek hakkıdır. Bu hak Medeni Kanunun 748. maddesine göre bir irtifak hakkı olarak tapu siciline tescil edilir.

Bu hak bir şahıs veya taşınmaz lehine kurulabilir. Şahıs gerçek veya tüzel kişi olabilir.
Müşterek mülkiyette bir paydaşın tek başına bu hakkı tesis etmesi mümkün olmayıp, tüm paydaşların işleme katılmaları gerekir. Geçit hakkı, bedelli veya bedelsiz olarak kurulabilir.

Medeni Kanunun “Zorunlu Geçit” başlığını taşıyan 748. maddesine göre, genel yola çıkmak için yeterli geçidi bulunmayan taşınmaz maliki karşılığını tam ödemek kaydıyla komşularının kendisine uygun bir yeri yol olarak bırakmalarını mahkemeden talep edebilir.

Mahkeme bu talep doğrultusunda karar verirse yolun yeri haritaya bağlanır ve kararın kesinleşmesinden sonra tapu sicilinin irtifak hakları sütununda gerekli tescil yapılır.
.
b) İstenen Belgeler

1) İşleme konu taşınmaz mala ait, tapu senedi, yoksa taşınmaz malın ada ve parsel numarasını belirtir belge veya malikin sözlü beyanı,

2) Tarafların fotoğraflı nüfus cüzdanı, pasaport veya avukat kimliği ile vesikalık fotoğrafları, T.C. Kimlik ve vergi numarası,

3) İşlem taraflarında temsilci sıfatıyla katılan var ise, temsile ilişkin belge.

4) Geçit hakkı mahkeme kararı ile kuruluyorsa kesinleşmiş mahkeme kararı,

5) Geçit hakkı pafta üzerinde de bir işlem yapılmasını gerektiriyorsa taşınmaz malların bulunduğu yere göre belediye encümeni veya il idare kurulunun olumlu kararı ve değişiklik beyannamesi. (Kadastro Müdürlüğünce üst yazıya bağlanmış 3 takım “kadastro görmeyen yerlerde 2 takım” dosya). (TKGM. Gn.1993/6 eki yönerge)

c) Resmi Senedin Yazım Örneği

BİR TARAFTAN…..: Abdil ER : Şakir oğlu
DİĞER TARAFTAN: Selma DEMİR : Mehmet kızı

aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

Gölcük Yenimahalle’de ada 121, Parsel 10 numarasını teşkil eden 180 m2 miktarındaki bahçeli kargir evin tamamı Abdil ER adına,121 ada 11 Parsel numaralı 348.80 m2 miktarındaki Bahçeli kargir evin tamamı Selma DEMİR adlarında kayıtlı iken;Belediye Encümeninin 7.11.1998 tarih ve 1001 sayılı kararı ile tasdik edilen ve Kadastro Müdürlüğünce kontrol edilen 30.11.1998 tarihli değişiklik beyannamesinde gösterildiği şekilde yol cephesi 1 metre genişliğinde ve 10 m. derinliğinde 10 m2.miktarındaki kısım üzerinde 1.000.000.000 (BİRMİLYAR) TL.sı bedel karşılığında 121 ada 11 Parsel lehine 30 yıl müddetle yaya olarak geçit hakkı tesis ettiklerini,Abdil ER’da irtifak hakkı bedelini nakten tamamen ve peşinen Selma DEMİR’den aldığını ve krokili beyannamede gösterildiği şekilde tescilini istediklerini, bu taşınmazmallar bu güne kadar olan emlak vergilerinin ödenmesinden taraflarının müteselsilen sorumlu olduklarını,taraflarca devir ve temlik için gösterilen değerin bu taşınmazmalın emlak vergisi değerine yeniden değerlendirme oranı uygulanmak suretiyle bulunacak değerden düşük olmadığını, aksi halde aradaki fark için ödenmesi gereken harçların V.U.K. gereğince taraflarından cezalı olarak tahsil edilmesini kabul ettiklerini birlikte ifade ve beyan ettiler.

d) Tapuya Tescil Örneği

Geçit hakkının tescili Tapu Sicil Tüzüğünün 30. maddesine uygun olarak irtifak hakları sütununa yapılır.

Şahıs lehine geçit hakkının tescil örneği :

Yararlanan parsele :

c- H : Bu parsel lehine 121 ada 10 parsel aleyhine haritasında gösterilen yerden 30 yıl müddetle Mehmet kızı Selma DEMİR’in yaya olarak geçme hakkı vardır. Tarih – Yevmiye.

Yükümlü parsele :

a- M : Bu parsel aleyhine 121 ada 11 parsel lehine haritasında gösterilen yerden 30 yıl müddetle Mehmet kızı Selma DEMİR’in yaya olarak geçme hakkı vardır. Tarih – Yevmiye.

e) İşlemin Mali Yönü

1) Geçit hakkı tesisinde; genel beyan döneminde beyan edilen emlak vergisi değerinden (diğer yıllarda bir önceki senenin emlak vergisi değerine her yıl Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranı uygulanarak bulunacak değerden) az olmamak üzere bildirilen bedel üzerinden, lehine geçit hakkı tanınandan 492 sayılı Harçlar Kanununa ekli (4) sayılı Tarifenin (20.e) pozisyonu uyarınca Binde 15 oranında tapu harcı tahsil edilir.

Geçit hakkı bedelsiz olarak tanınıyor ise, yine lehine geçit hakkı tesis edilenden (4) nolu pozisyon uyarınca Binde 54 oranında tapu harcı tahsil edilir. Bedelsiz tesis ve devirde ayrıca Damga Vergisi Kanuna ekli (I) sayılı tablonun 1/b pozisyonu uyarınca tutarı her yıl belirlenen miktarda maktu damga vergisi tahsil edilir.

2) Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilir

KAYNAK HAKKI

a) Tanım ve Açıklama

Kaynaklar arazinin bütünleyici parçası olup, bunların mülkiyeti ancak kaynadıkları arazinin mülkiyeti ile birlikte kazanılabilir. Başkasının arazisinde bulunan kaynaklar üzerindeki hak, bir irtifak hakkı olarak tapu kütüğüne tescil ile kurulur. Yer altı suları, kamu yararına ait sulardandır. Arza malik olmak, onun altındaki yer altı sularına da malik olmak sonucunu doğurmaz. Arazi maliklerinin yer altı sularından yararlanma biçimi ve ölçüsüne ilişkin özel kanun hükümleri saklıdır.(MK.756).

Kaynak hakkı arzi veya şahsi irtifak hakkı olarak kurulabilir. Bu hak müstakil ve daimi nitelik taşıyorsa, tapu sicilinde ayrı bir sayfaya taşınmaz gibi tescil edilir. Aksi taraflarca sözleşmede kararlaştırılmadıkça, kaynak hakkı başkalarına devredilebilir ve miras yoluyla intikal eder (MK.837).

b) İstenen Belgeler

1) İşleme konu taşınmaz mala ait, tapu senedi, yoksa taşınmaz malın ada ve parsel numarasını belirtir belge veya malikin sözlü beyanı,

2) Tarafların fotoğraflı nüfus cüzdanı, pasaport veya avukat kimliği ile vesikalık fotoğrafları, T.C. Kimlik ve vergi numarası,

3) İşlem taraflarında temsilci sıfatıyla katılan var ise, temsile ilişkin belge.

4) Kaynak hakkı mahkeme kararı ile kuruluyorsa kesinleşmiş mahkeme kararı,

5) Kaynak hakkı pafta üzerinde de bir işlem yapılmasını gerektiriyorsa taşınmaz malların bulunduğu yere göre belediye encümeni veya il idare kurulunun olumlu kararı ve değişiklik beyannamesi. (Kadastro Müdürlüğünce üst yazıya bağlanmış 3 takım “kadastro görmeyen yerlerde 2 takım” dosya). (TKGM. Gn.1993/6 eki yönerge)

c) Resmi Senedin Yazım Örneği

“….. adına kayıtlı iken; malik bu parseli içindeki su kaynağından balık üretim tesislerinin su ihtiyacını karşılayacak şekil ve miktarda yararlanılmak üzere ve ekli değişiklik beyannamesinde gösterilen yerden borularla taşınmak kaydıyla ….. ……. lehine on yıl süreyle kaynak hakkı tanıdığını, bu kaynak hakkının irtifak hakkı olarak tescilini istediğini; diğer taraftan …. ….’da lehine tesis edilen bu kaynak hakkını aynı surette kabul ettiğini ve adına tescilini istediğini, ….”
Arzi Kaynak Hakkı Resmi Senet Örneği:

“……. adına kayıtlı iken; bu kerre, malik …. bu parseli içindeki su kaynağından bitişikteki 101 ada 2 nolu parsel lehine bedelsiz olarak arzi kaynak hakkı tesis ettiğini 101 ada 2 nolu parselin maliki her kim olursa, dilediği şekil ve zamanlarda bu haktan yararlanabileceğini, bu kaynak hakkının irtifak hakkı olarak tescilini istediğini; diğer taraftan 101 ada 2 nolu parselin şu anki maliki … da bu kaynak hakkını aynen kabul ettiğini ve tescilini istediğini, …..”

d) Tapuya Tescil Örneği

Kaynak hakkı bir irtifak hakkı olduğu için tapu sicilinin irtifak hakları sütununa Tapu Sicil Tüzüğünün 30. maddesinde gösterildiği şekilde tescil olunur.

Şahsi kaynak hakkına örnek:

a – M :Kaynak hakkı balık üretim tesisinin su ihtiyacı için on yıllığına Hülya Karaoğlan’a aittir. Tarih – Yevmiye.

Arzi kaynak hakkına örnek:

Yükümlü parsele :

a – M : Bu parseldeki kaynaktan su alma hakkı 101 ada 2 nolu parsele aittir. Tarih – Yevmiye.

Yararlanan parsele:

a – H : Bu parselin 101 ada 1 parseldeki kaynaktan su alma hakkı vardır. Tarih – Yevmiye.

e) İşlemin Mali Yönü

1) Kaynak hakkı tesisinde; genel beyan döneminde beyan edilen emlak vergisi değerinden (diğer yıllarda bir önceki senenin emlak vergisi değerine her yıl Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranı uygulanarak bulunacak değerden) az olmamak üzere bildirilen bedel üzerinden, lehine kaynak hakkı tanınandan 492 sayılı Harçlar Kanununa ekli (4) sayılı Tarifenin (20.e) pozisyonu uyarınca Binde 15 oranında tapu harcı tahsil edilir.

Kaynak hakkı bedelsiz olarak tanınıyor ise, yine lehine kaynak hakkı tesis edilenden (4) nolu pozisyon uyarınca kaynağın taraflarca bildirilen değeri üzerinden Binde 54 oranında tapu harcı tahsil edilir. Bedelsiz tesis ve devirde ayrıca Damga Vergisi Kanuna ekli (I) sayılı tablonun 1/b pozisyonu uyarınca tutarı her yıl belirlenen miktarda maktu damga vergisi tahsil edilir.

2) Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilir.

ÜST (İNSAAT) HAKKI

Tanım ve Açıklama

Üst hakkı başkasına ait bir arsanın altında veya üstünde inşaat yapmak veya mevcut inşaatı yerinde tutmak hakkını veren bir irtifak hakkıdır (MK.726, 826).

Üst hakkı, kurulması ve kütüğe tescil şekli bakımından ikiye ayrılır.

1) İRTİFAK HAKKI OLAN ÜST HAKKI (MK. 726)

a) Tanımı ve Açıklama

Üst hakkı bir şahıs veya bir taşınmaz lehine irtifak hakkı olarak tesis edilebilir. Eğer bu hak bağımsız ve sürekli (daimi ve müstakil) nitelik taşımıyorsa yani, 30 yıldan az süreli ise veya 30 yıl ve daha uzun süreli olmakla beraber üst hakkının tesisi sırasında üçüncü kişilere devredilemeyeceğine, mirasçılara intikal etmeyeceğine, üzerinde ayni hak tesis edilemeyeceğine veya bu tür tasarrufların izin alınmak suretiyle yapılabileceğine dair kısıtlamalar getirilmişse üst hakkı müstakil nitelikte sayılamayacağından bu hak irtifak hakları sütununa Tapu Sicil Tüzüğünün 30. maddesinde gösterildiği şekilde tescil edilir.

Ancak bunun için tapu sicil müdürlüğünde resmi senet düzenlenmiş olması gerekir.

b) Üst Hakkı Resmi Senet Yazım Örneği

BİR TARAFTAN…..: Cevdet Ekmel HATİPOĞLU : Fikret oğlu
DİĞER TARAFTAN: Ferhan KONUŞ : Kemal oğlu

aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

Selçuk ilçesi Pamucak mevkide 121 ada 10 parsel sayılı 180 m2.miktarındaki bahçenin tamamı Cevdet Ekmel HATİPOĞLU adına kayıtlı iken;malik bu taşınmazmal üzerinde (veya altında) inşaat yapmak hakkını 19 yıl süreyle 10.000.000.000(ONMİLYAR)TL.sı bedel karşılığında Ferhan KONUŞ’a tanıdığını,bedelini nakten ve peşinen aldığını ve tescilini istediğini; diğer taraftan Ferhan KONUŞ da lehine tanınan bu üst hakkını aynı şartlarla kabul ettiğini ve tescilini istediğini; beyandan sonra taraflar devamla gösterilen bedelin …

Örnek: a – M :Üst hakkı on dokuz yıl süreyle Ferhan KONUŞ ‘a aittir. Tarih Yevmiye


2) BAĞIMSIZ VE SÜREKLİ (MÜSTAKİL VE DAİMİ) HAK OLAN ÜST HAKKI (MK.826)


a) Tanım ve Açıklama

Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün 19.03.1991 tarih, 1508 sayılı genelgesinde bağımsız ve sürekli (müstakil ve daimi) hak niteliğinde olan üst hakkı ayrıntılı olarak açıklanmıştır.

Medeni Kanunun 826. maddesinde, üst hakkı en az otuz yıl için tesis edilmişse sürekli nitelikte sayılacağı ve bu hakkın başkasına devredilebileceği ve mirasçılara geçeceği,

Ayrıca, 836. maddesi ile de üst hakkının yüz yıldan fazla bir süre için kurulamayacağı ve kurulmuş olan üst hakkı süresinin dörtte üçü dolduktan sonra, kurulması için öngörülen şekle uyularak

resmi senet tanzim edilerek) her zaman en çok yüz yıllık yeni bir süre için uzatılabileceği, ancak, bu konuda önceden verilen her türlü taahhüdün geçersiz olacağı belirtilmiştir.

Buna göre, 30 yıldan az süreli üst hakkının, müstakil ve daimi hak olarak ayrı bir kütük sayfasına tescilinin mümkün olmadığı gibi 30 yıl ve daha fazla süreli olmasına rağmen üst hakkının tesisi sırasında, üçüncü şahıslara devredilemeyeceğine, mirasçılara intikal etmeyeceğine ve ayni hak tesis edilemeyeceğine veya bu tür tasarrufların izin alınmak suretiyle yapılabileceğine yönelik kısıtlamalar getirilmesi halinde (Kamu kuruluşlarınca getirilmek istenilen kısıtlamalar dahil) üst hakkı müstakil nitelik kazanamayacağından, bu tür hak tesisi taleplerinin sadece taşınmaz malın tapu kütüğü sayfasının “İrtifak Hakları” sütununda irtifak hakkı şeklinde üst hakkı olarak tescil edilmek suretiyle karşılanması gerekmektedir.

Ayrıca, üst hakkının yüzyıldan fazla bir süre ile tesisi mümkün olmadığından ve yüzyıl daha uzatılacağına ilişkin önceden verilen her türlü taahhüt geçersiz bulunduğundan, yüzyıldan fazla süreli üst hakkı tesisi talepleri ile en çok yüzyıl daha uzatılacağı taahhüdünün önceden kabulü mümkün değildir.

Medeni Kanunun 827. maddesinde, üst hakkının tesisine ilişkin resmi senette üst hakkının kapsamı, hükümleri, özellikle yapının konumu, şekli, niteliği, boyutları, tahsis amacı ve üzerinde yapı bulunmayan alandan faydalanmaya ait hususların yer alacağı.

Aynı Kanunun 831. maddesi ise; “Taşınmaz malikine kalan yapılar için üst hakkı sahibine ödenmesi kararlaştırılan bedelin miktarı ve bunun hesaplanış biçimi ile bu bedel borcunun kaldırılmasına ve arazinin ilk haline getirilmesine ilişkin anlaşmalar, üst hakkının kurulması için gerekli olan resmi şekle tabidir ve tapu kütüğüne şerh verilebilir.” hükmündedir.

b) Resmi Senedin Yazım Örneği :

BİR TARAFTAN…..: Maliye Hazinesi adına Malmüdürü Fikret HATİPOĞLU
DİĞER TARAFTAN: Arelya AŞ. Temsilen Melike ER
aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

Kuşadası İlçesi, Kadınlar Denizi Mahallesi, 666 kütük sayfa, 101 ada, 1 parsel, 9.180 m2 miktarındaki ham toprak vasıflı taşınmaz mal Maliye Hazinesi adına kayıtlı iken; taraflar arasında akdedilenmiş ….. tarih ve ….. sayılı sözleşmede gösterildiği şekil ve şartlarla bu taşınmaz malın üzerinde (veya altında) inşaat yapmak hakkını 59 yıl süreyle …… TL. sı peşin ve …… TL sı 3 yıl süre ile aylık ödemeler karşılığında Arelya AŞ.’ne, bu hakkın tapu sicilinde başkalarına devri kabil olmak üzere tanıdığını, peşin bedelin …. tarih …. sayılı makbuzla Maliye Veznesine yatırılmış olduğunu, kalan miktar içinde kanuni ipotek tesisini ve bu hakkın daimi ve müstakil bir hak olarak tapu sicilinde ayrı bir sayfaya tescilini istediğini; diğer taraftan Arelya AŞ. temsilen Melike ER’ de İstanbul Ticaret Sicil Memurluğundan verilmiş ….. tarih …… sayılı yetki belgesine istinaden iş bu daimi ve müstakil üst hakkını ve bu hak üzerine tesis edilecek kanuni ipoteği aynı şartlarla kabul ettiğini ve tapu sicilinde ayrı bir sayfaya tescilini istediğini; beyandan sonra taraflar devamla gösterilen bedelin …

c)Tapuya Tescil Örneği

Yukarıda açıklandığı üzere, müstakil ve daimi nitelikte olan üst hakkının bir taşınmaz mal gibi ayrı bir tapu kütük sayfasına tescil edilmesi için en az 30 yıl müddetle tesis edilmiş bulunması ve devir-temliki ile ayni hak tesisi konusunda herhangi bir kısıtlılık getirilmemiş olması gerekmektedir.

Yukarıda (b) bölümünde açıklanan hususlar ile üst hakkı sahibinin müstakil sayfaya tesciline ilişkin talebini kapsar şekilde düzenlenmiş resmi senetten sonra;

Yüklü (ana) taşınmaz malın tapu kütük sayfasının “İrtifak Hakları” sütununda,

“M: Müstakil ve daimi nitelikte olan üst hakkı Arelya AŞ. lehine 59 yıl müddetle 1232 nolu sahifede tescil edilmiştir. Tarih … Yev …” şeklinde tescil ve,

Kararlaştırılmış olması halinde, tapu kütüğünün beyanlar hanesinde “2.000.000.000 (ikimilyar)TL. lık tazminat karşılığında üst hakkı sahibinin kanuni ipotek hakkı vardır. Tarih … Yev…” şeklinde belirtme yapılacaktır.

Yüklü (ana) taşınmaz malın tapu kütüğü sayfasında “müstakil ve daimi üst hakkı” ile ilgili tescil ve belirtme işlemleri yapıldıktan sonra, ilgili tapu kütüğünün en son sayfasına üst hakkı tescil edilecektir.

Bu tescil, tapu kütüğünün;

1- Tapu kütüğünün sahife no sütunundaki sahife numarasının altına:
“666 sahifedeki gayrimenkule ait müstakil ve daimi hak”

2- Yüzölçümü sütununa;
Yüklü (ana) taşınmaz malın tamamı üzerinde üst hakkı tesis edilmiş ise “üst hakkı”, bir kısmı üzerinde tesis edilmiş ise üst hakkı tesis edilen miktar yazılacak,

3- Gayrimenkulün niteliği sütununa;
“59 yıl süre ile 666 nolu sahifedeki 101 ada 1 parsel üzerinde üst hakkı”

4- Mülkiyet bölümünün edinme sebebi sütununa;
“Üst Hakkı”

5- Beyanlar Hanesine (Tesis için düzenlenen resmi senette belirlenmiş ise):

“- Üst hakkı karşılığı olarak irad tarzında borçlanılan edimlerin en çok üç yıllık miktarı için bu malikin kanuni ipotek hakkı vardır. Tarih … Yev …”,

“- … TL.’lık tazminat karşılığında yüklü (ana) taşınmaz mal üzerinde üst hakkı sahibinin kanuni ipotek hakkı vardır. Tarih … Yev …”,

Şeklinde yapılacak ve tapu kütüğü sayfaları arasında irtibat kurularak tescil işlemi tamamlanacaktır. Ayrıca, üst hakkının bulunduğu tapu kütüğü sayfasının; pafta, ada, parsel numaraları ile semti, mahallesi, köyü, mevkii ve sokağı sütunları yüklü (ana) taşınmaz malın tapu kütüğü sayfasına uygun olarak yazılır.

d) İşlemin Mali Yönü
1) Üst hakkı tesisinde; genel beyan döneminde beyan edilen emlak vergisi değerinden (diğer yıllarda bir önceki senenin emlak vergisi değerine her yıl Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranı uygulanarak bulunacak değerden) az olmamak üzere bildirilen bedel üzerinden, lehine üst hakkı tanınandan 492 sayılı Harçlar Kanununa ekli (4) sayılı Tarifenin (20.e) pozisyonu uyarınca bu işleme konu yerin değeri üzerinden Binde 15 oranında tapu harcı tahsil edilir.

Gayrimenkul hükmündeki daimi ve müstakil hakların tesis ve devri için, ödenen bedel üzerinden (Bu bedel bunların ayrı kayıtlı değerleri mevcut ise bu değerden, mevcut değilse üzerlerinde bu hakların tesis edildiği gayrimenkullerin emlak vergisi değerinin yarısından aşağı olamaz) devir alan için Tarifenin

(20/d) pozisyonu uyarınca, Binde 15 oranında harç tahsili gerekir.

Üst hakkı veya dami ve müstakil hak bedelsiz olarak tanınıyor ise, yine lehine üst hakkı tesis edilenden (4) nolu pozisyon uyarınca bu işleme konu yerin değeri üzerinden Binde 54 oranında tapu harcı tahsil edilir. Bedelsiz tesis ve devirde ayrıca Damga Vergisi Kanuna ekli (I) sayılı tablonun 1/b pozisyonu uyarınca tutarı her yıl belirlenen miktarda maktu damga vergisi tahsil edilir.
2) Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilir.

İPOTEK

a) Tanım ve Açıklama

İpotek, doğmuş veya ileride doğması muhtemel bir borç için bir taşınmaz malın teminat gösterilmesidir (MK.850-897).

İpoteğe konu olacak gayrimenkul krediyi alarak borçlanan şahsa ait olabileceği gibi bir üçüncü kişiye de ait olabilir. Taşınmaz mallar ipotek edilebileceği gibi müstakil ve daimi haklar da ipotek edilebilir. Ticari işletmelerin rehin edilmesi de mümkündür. Taşınmaz malın tam olan hissesi paylara ayrılarak ipotek edilemez. Elbirliği mülkiyet (İştirak halinde) mülkiyette, iştirak çözülmeden bir paydaşın payı rehnedilemez.

İpotek tesisi için kural olarak resmi senet düzenlemesi gerekir. Ancak konut yapanlara ihracatçılara, turizm tesisi yapanlarla işletmecilerine, sanayicilere, esnaf ve sanatkarlara, bankalarca veya kamu kurum ve kuruluşları ile (OYAK dahil) konuları ile ilgili olarak açılacak krediler için resmi senet düzenlenmesi zorunlu değildir. Taraflar arasındaki borç sözleşmesi yevmiyeye alınarak ipoteğin tescili yapılır. Tarımsal kredilerde de aynı usule uyulmaktadır.

Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünce izin verilen bankalarca ve diğer kredi finans kurumlarınca ipotek işlemlerinde matbu resmi senet kullanılması mümkündür.

b) İstenen Belgeler

1) İşleme konu taşınmaz mala ait, tapu senedi, yoksa taşınmaz malın ada ve parsel numarasını belirtir belge veya malikin sözlü beyanı,

2) Tarafların fotoğraflı nüfus cüzdanı, pasaport veya avukat kimliği ile vesikalık fotoğrafları, T.C. Kimlik ve vergi numarası,

3) İşlem taraflarında temsilci sıfatıyla katılan var ise, temsile ilişkin belge.

c) Resmi Senedin Yazım Örneği

BİR TARAFTAN :Cevdet HATİPOĞLU : Fikret oğlu (Vergi No:…)
DİĞER TARAFTAN :Türkiye Halk Bankası A.Ş. ni temsilen Ödemiş Şubesinden Salih Yılmaz KAFADAR ile Şef Tuğrul KARA

aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.

İzmir ili, Ödemiş ilçesi, Umurbey mahallesi 580 ada, 24 parsel sayılı 78.00 m2 miktarlı avlulu kargir dükkan Cevdet Hatipoğlu adına kayıtlı iken; adı geçen malik bizzat hareketle taşınmazlarının tamamını Türkiye Halk Bankası A.Ş. Ödemiş Şubesinden açılmış ve açılacak kredilerinin teminatını teşkil etmek üzere 1. derecede 20.000.000.000 (Yirmi milyar) TL’ sı bedelle, fekki bankaca bildirilinceye kadar müddetle, halen %80 akdi, %120 temerrüt faiz ile diğer sayfalarda yazılı olan 12. Maddeden ibaret şartlar dahilinde ipotek ettiklerini ve tescilini istediğini, Banka temsilcileri de bu ipoteği aynen kabul ederek tescilini istediklerini….

d)Tapuya Tescil Örneği

A-İ – Türkiye Halk Bankası A.Ş. FBK Muk. 1 20.000.000.000TL. Tarih-Yev.

e) İşlemin Mali Yönü

1) 492 sayılı Harçlar Kanununa ekli (4) sayılı Tarifenin (7.a,b,c) pozisyonlarına göre; Akdin icrasından önce, ipotekle temin edilen borç miktarı üzerinden, Binde 3.6 tapu harcı ve 488 sayılı Damga Vergisi Kanununa bağlı (1) sayılı Tablonun (I.1/a) pozisyonuna göre de Binde 7.5 oranında damga vergisi, ipotek borçlusundan tahsil edilir.

Bankalar, özel finans kurumları, yurtdışı kredi kuruluşları ile uluslarası kurumlarca kullandırılacak kredilerin teminatına yönelik olarak yapılacak ipotek işlemlerinde 5035 sayılı Kanun uyarınca, 29 Mart 2004 tarih, 074/1-1504 sayılı genel emir çerçevesinde harç ve damga vergisi tahsil ettirilmeyecektir. Ayrıca, bu Kanun uygulamasında tereddüt oluşması halinde, ilgili Maliye kuruluşundan alınacak cevabi yazı doğrultusunda işleme yön verilmelidir.

Bankalarca kullandırılan kredilerin teminatını teşkil etmek üzere tesis edilecek olan ipotek işleminden tahsil edilecek harcın tapu kütüğüne yazılacak ipotek miktarı üzerinden değil, verilen kredi tutarı üzerinden hesaplanması gerekir. Ayrıca resmi senet örneğinin istenmesi halinde, suret harcı tahsil edilir.

2) Döner Sermaye İşletmesince belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilir.

VEKALETNAMELERDE ARANAN HUSUSLAR

Tapu Sicil ve Kadastro Müdürlüklerinde yapılacak her hangi bir işlem için hak sahibi tarafından verilen vekaletnamenin şekli ve içeriğinde aşağıdaki hususların bulunması gerekmektedir.

1. Noterlikçe veya konsolosluklarca “Düzenleme” şeklinde yapılmalıdır.

2. Vekalet verenin kimliği vekaletnamede nüfus hüviyet cüzdanı veya nüfus müdürlüğünden alınan kayıt örneği, pasaporta veya avukat kimliğin göre tesbit edilmiş olmalı ve T.C Kimlik Numarası bulunmalıdır.

3. Vekaletname üzerinde vekalet verenin yakın tarihte çekilmiş vesikalık fotoğrafı yapıştırılmış olmalıdır.

4. Vekaletnamede, yapılacak işleme vekalet verenin verdiği yetki, duraksamaya yol açmayacak şekilde açıkça belirtilmelidir (Örneğin; satış, bağışlama, trampa, taksim, ifraz, intikal gibi işlemlerde mutlaka vekilin açıkça yetkili olduğu vekaletname metninde belirtilmelidir.).

5. Vekaletname tevkilen (Birinci vekil yetkisini başkasına devretmişse) düzenlenmiş ise, ilk vekaletnamede vekilin bu devir yetkisine sahip olduğu açıkça belirtilmiş olmalı ve bu yetki ikinci vekaletnamede açıkça belirtilmelidir. İşlem sırasında her iki vekaletname de ibraz edilmelidir.

6. Vekaletnamelerde düzeltmeler varsa, bu konudaki çıkıntılar ve düzeltmeler vekaletnameyi düzenleyen merci tarafından imza ve mühür ile onaylanmış olmalıdır.

7. Yabancı ülkelerde düzenlenen vekaletnameler:

7.1. Yabancı ülkelerdeki Türk Elçilik ve Konsolosluklarınca düzenlenen vekaletnameler:1512 Sayılı Noterlik Kanunu’nun 84 ve 89′uncu maddelerinde belirtilen ve esas itibariyle hukuki hak ve devri içeren işlemlerin düzenlenme vekaletname şeklinde yapılması, bu işlemi yaptırmak isteyen yurt dışında ikamet eden vatandaşlarımızın konsolosluklarımıza bizzat başvurmaları gerekmektedir.

7.2. Yabancı devletlerin yetkili makamlarınca kendi kanunlarına göre düzenlenen vekaletnameler ile ilgili olarak ayrıca aşağıdaki hususlar göz önünde bulundurulmaktadır:

Düzenlendiği ülkenin yetkili makamlarınca 5 Ekim 1961 tarihli La Haye sözleşmesine göre tasdik edilip, “Apostille” (Convention de La Haye du Octobre 1961) ibaresini taşıyan vekaletnamelerde o yerdeki Türk Konsolosluğunun tasdiki aranmadan işlem yapılacaktır.

“Apostille” tasdiki bulunmayan vekaletnamelerde ise, ilgili noter imzasının bağlı bulunduğu makam tarafından, bu mercinin imza ve mührünün de o yerdeki Türk Konsolosluğunca tasdik edilmiş olması aranılacaktır.

Yabancı ülkelerde, o ülkelerin noterlerince kendi mevzuatlarına uygun olarak düzenlenen vekaletnameler şekil şartları yönünden düzenlendiği ülkenin iç hukukuna tabi olduklarından düzenleme şeklinde olması veya fotoğraf bulunması zorunlu değildir.. Ancak tapu sicilinde vekaleten yapılacak işlemlerde istemin hak sahibi tarafından yapıldığının tespiti zorunlu bulunduğundan, vekaletnamede vekalet veren kişinin kimliğinin tespit edilebilmesi ve istemin hak sahibinden geldiğine yönelik bir tereddüt bulunmaması gerekmektedir.

Bununla birlikte, muhtemel sahteciliklerin ve dolayısıyla Hazine sorumluluğunun ve zararının önlenmesi bakımından, yurt dışındaki elçilik veya konsolosluklarımız veya yabancı ülkelerin yetkili makamlarınca ve yurt içindeki noterliklerce düzenlenen vekaletnamelerin tanzim şekli ve içeriği ile yetkilinin imzası ve mührünün doğruluğu yönünden tereddüt edilerek kanaate varılamaması durumunda, tereddüt edilen hususlar da açıklanmak suretiyle konu, bölge müdürlükleri yoluyla Merkez’e intikal ettirilecektir.

* Vekaletnameye dayalı taleplerde işlemden önce, aziller sicili ve kütük dosyası üzerinde gerekli araştırma yapıldıktan sonra , vekaletnamenin üzerine “yetkinin tam olduğu ve azilin bulunmadığına” ilişkin belirtme yapılıp tarih, saat ve ilgili memurun imzalaması gerekmektedir.(1487 sayılı Gn)

About these ads

Yorum Yapın »

Henüz yorum yapılmamış.

Bu yazıya yapılan yorumlar için RSS beslemeleri. TrackBack URI

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logo

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter picture

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook photo

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ photo

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s

The Rubric Theme WordPress.com'dan blog alın.

Takip Et

Her yeni yazı için posta kutunuza gönderim alın.

Diğer 72 takipçiye katılın

%d blogcu bunu beğendi: